Geografi

Gempa bumi di dasar laut boleh mengakibatkan tsunami, iaitu ombak besar (buku teks ms. 50).

X ialah zon benam. Dua plat bertembung dan salah satu plat terjunam ke bawah lalu bertemu lapisan mantel; proses ini membentuk magma dan lava (ms. 51). A ialah pencapahan, B dan C membentuk gunung bongkah.

Lautan Pasifik ialah lautan terbesar di dunia dengan purata kedalaman 4 300 m (Peta 5.2, ms. 47). Lautan Artik pula terkecil dan tercetek.

X ialah gerbang laut, contohnya di Batu Sapi, Sandakan, Sabah (ms. 64). Pulau Denawan = tebing tinggi, Pulau Siamil = gua, Taman Negara Bako = batu tunggul.

Semua negeri di Malaysia mempunyai kawasan pinggir laut kecuali Wilayah Persekutuan Kuala Lumpur dan Putrajaya (ms. 64).

Tanah tinggi ialah kawasan yang melebihi 180 m dari aras laut (ms. 58). Hanya Kampung R (205 m) melebihi 180 m; P, Q dan S di tanah pamah.

Delta ialah kawasan mendapan di muara sungai. Sedimen termendap, delta meluas dan sungai berpecah kepada alur delta, lalu membentuk dataran rendah (Rajah 7.3, ms. 77).

Loagan Bunut ialah tasik semula jadi terbesar di Sarawak, kira-kira 120 km di tenggara Miri (ms. 79). Tasik Kenyir di Terengganu; Tasik Bera dan Tasik Chini di Pahang.

Kawasan bergunung-ganang dan berhutan tebal berpenduduk jarang, iaitu kurang daripada 50 orang/km² (ms. 89). Hanya Y (35 orang/km²) jarang; X sederhana (50–200), W dan Z padat (lebih 200).

Pembukaan tanah rancangan melalui Rancangan Tanah Persekutuan (FELDA) ialah dasar kerajaan/governan; kawasan ini berpenduduk sederhana padat (ms. 92).

Rajah 6 menunjukkan pola berpusat: rumah dan bangunan dibina rapat di kawasan tumpuan penduduk seperti persimpangan jalan raya (ms. 100). A = berselerak, C = berjajar, D = berkelompok.

Pekan ialah bandar diraja, Cyberjaya bandar teknologi maklumat dan Lumut bandar pertahanan (ms. 102–103). Senawang ialah bandar satelit, bukan bandar pendidikan (contoh bandar pendidikan: Tanjung Malim).

Ibu negara Laos ialah Vientiane (Peta 10.1, ms. 110). Ibu negara Myanmar ialah Naypyidaw, Vietnam Hanoi dan Timor Leste Dili; Phnom Penh ialah ibu negara Kemboja dan Jakarta ibu negara Indonesia.

Gunung berapi yang masih aktif di Indonesia ialah Gunung Merapi, Gunung Kerinci dan Gunung Krakatau (ms. 113). Gunung Kinabalu, Gunung Tahan dan Gunung Mulu terletak di Malaysia dan bukan gunung berapi.

KLIA menunjukkan fungsi pusat perhubungan dan pengangkutan, sama seperti Lapangan Terbang Antarabangsa Soekarno-Hatta di Jakarta (ms. 125). A = pusat perdagangan, C = pusat pelancongan, D = pusat perindustrian.

Contoh kawasan berpenduduk sederhana ialah pantai timur Semenanjung Malaysia, pantai barat Sumatera, pantai Arakan Yoma dan pinggir Sungai Mekong (ms. 123). Pulau Jawa dan Bangkok padat; Banjaran Annam jarang.

Krisis air menyebabkan tanah kering-kontang dan tekstur tanah berubah. Kegiatan pertanian seperti penanaman padi terjejas, seterusnya menjejaskan bekalan makanan dan hasil pengeluaran negara (ms. 138).

Penguatkuasaan undang-undang untuk mengurangkan kesan krisis air melibatkan Akta Suruhanjaya Perkhidmatan Air dan Akta Kualiti Alam Sekeliling 1974 (ms. 140). Akta 672 berkaitan sisa pepejal; Kempen Cintai Sungai Kita ialah kempen; IWK menyelenggara rawatan air kumbahan.

Amalan 5R ialah Rethink, Reduce, Repair, Reuse dan Recycle (Info Geografi, ms. 151). Membaiki barang yang rosak ialah Repair (perbaiki).

Sisa makanan ialah bahan organik yang boleh dijadikan baja kompos (ms. 149–150), minyak masak terpakai boleh diproses menjadi biodiesel (ms. 148) dan surat khabar boleh digunakan semula (ms. 150). Botol kaca ialah bahan bukan organik yang sukar diuraikan, jadi tidak boleh dijadikan baja kompos.