Kertas latihan, bukan kertas rasmi KPM
21
Ujian Akhir Sesi Akademik
Sejarah
Tingkatan 1, 2 jam, 80 markah
Nama
Kelas
Tarikh
Markah: / 80
Arahan
- Kertas soalan ini mengandungi tiga bahagian: Bahagian A, Bahagian B dan Bahagian C.
- Jawab semua soalan dalam Bahagian A dan Bahagian B.
- Jawab satu soalan sahaja dalam Bahagian C.
- Bahagian A: pilih satu jawapan bagi setiap soalan.
- Bahagian B dan C: tulis jawapan anda di ruang yang disediakan.
Latihan menunjukkan jawapan semasa menjawab. Peperiksaan menetapkan masa dan menyembunyikan jawapan sehingga dihantar.
Bahagian A
20 markahJawab semua soalan. Setiap soalan diikuti oleh empat pilihan jawapan, iaitu A, B, C dan D. Pilih satu jawapan yang paling tepat.
1
Soalan 1
Petikan berikut ialah pandangan seorang sejarawan tempatan tentang sejarah.
“Sejarah merujuk kepada apa-apa yang pernah atau sudah berlaku. Sejarah mendorong kita lebih memahami apa-apa yang berlaku pada masa kini, di samping menjamin kesilapan yang sama tidak berulang. Sejarah ialah ibu kepada semua bidang.”
Siapakah sejarawan tersebut?Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
C
Khoo Kay Kim, sejarawan tempatan tersohor yang mengkaji sejarah Malaysia, menyatakan bahawa sejarah ialah ibu kepada semua bidang (buku teks, ms. 5). Muhd Yusof Ibrahim pula menyatakan sejarah ialah masa lalu itu sendiri.
2
Soalan 2
Mesyuarat Durbar yang pertama telah diadakan di Kuala Kangsar, Perak pada bulan Julai 1897. Peristiwa ini berlaku pada abad ke-
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
B
Satu abad ialah 100 tahun. Tahun 1801 hingga 1900 ialah abad ke-19, jadi tahun 1897 berada dalam abad ke-19 (buku teks, ms. 6 dan 17).
3
Soalan 3
Seorang penyelidik di sebuah muzium sedang meneliti tulisan kuno pada daun lontar. Ilmu yang membantu penyelidik tersebut ialah
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
C
Paleografi ialah ilmu mengkaji dan menganalisis tulisan kuno pada daun lontar, papirus, tanah liat atau batu. Epigrafi pula mengkaji tulisan pada tugu, bangunan dan prasasti (buku teks, ms. 10).
4
Soalan 4
Maklumat berikut berkaitan dengan satu tahap Zaman Air Batu.
• Penyejukan global menyebabkan padang rumput dan savana tersebar
• Jambatan darat Panama terbentuk antara Amerika Utara dan Amerika Selatan
• Dataran tinggi seperti Grand Canyon di Colorado terbentuk
Apakah tahap tersebut?• Jambatan darat Panama terbentuk antara Amerika Utara dan Amerika Selatan
• Dataran tinggi seperti Grand Canyon di Colorado terbentuk
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
D
Pada Zaman Pliosen (5.3 juta hingga 2.6 juta tahun dahulu) berlaku penyejukan global, padang rumput dan savana tersebar, jambatan darat Panama terbentuk dan Grand Canyon terbentuk (buku teks, ms. 30).
5
Soalan 5
Antara berikut, yang manakah ciri-ciri Zaman Air Batu Akhir?
I Paras air laut rendah
II Manusia hidup secara nomad dan memburu binatang
III Tumbuhan utama ialah pokok-pokok besar di hutan hujan
IV Mamot berbulu tinggal di kawasan tanah pamah yang sejuk
I Paras air laut rendah
II Manusia hidup secara nomad dan memburu binatang
III Tumbuhan utama ialah pokok-pokok besar di hutan hujan
IV Mamot berbulu tinggal di kawasan tanah pamah yang sejuk
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
B
Pada Zaman Air Batu Akhir paras air laut rendah, manusia hidup secara nomad dan memburu binatang, dan mamot berbulu, badak, kuda serta singa tinggal di tanah pamah yang sejuk. Tumbuhan utama ialah rumput dan tumbuhan renek yang menjalar, bukan pokok besar (buku teks, ms. 34–35).
6
Soalan 6
Gambar 1 menunjukkan satu bukti kewujudan Zaman Prasejarah yang ditemukan di Pengkalan Kempas, Negeri Sembilan. Apakah jenis bukti tersebut?
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
D
Ukiran batu banyak ditemukan di Sabah dan Sarawak, tetapi di Semenanjung Malaysia hanya ditemukan di Pengkalan Kempas, Negeri Sembilan. Ukiran ini berkaitan dengan budaya megalit (buku teks, ms. 67).
7
Soalan 7
Maklumat berikut menerangkan tempat kediaman manusia pada empat zaman prasejarah.
P Menetap di lembah sungai dan pesisiran pantai dalam rumah daripada batu, tanah liat dan kayu
Q Tinggal di gua, lubang bawah tanah dan di bawah pokok
R Kediaman lebih baik dan tersusun, termasuk di kawasan tanah tinggi
S Masih mendiami gua, tetapi petempatan tertumpu di pinggir sungai dan laut
Susun tempat kediaman tersebut mengikut urutan zaman, bermula dengan Zaman Paleolitik.Q Tinggal di gua, lubang bawah tanah dan di bawah pokok
R Kediaman lebih baik dan tersusun, termasuk di kawasan tanah tinggi
S Masih mendiami gua, tetapi petempatan tertumpu di pinggir sungai dan laut
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
A
Paleolitik: gua, lubang bawah tanah dan bawah pokok (Q). Mesolitik: masih di gua tetapi tertumpu di pinggir sungai dan laut (S). Neolitik: menetap di lembah sungai dan pesisiran pantai dalam rumah batu, tanah liat dan kayu (P). Logam: kediaman lebih tersusun, juga di tanah tinggi (R) (buku teks, ms. 52).
8
Soalan 8
Tapak prasejarah di Turki ini diduduki oleh manusia antara 7,100 – 600 SM. Aktiviti utamanya ialah pertanian, terutamanya penanaman barli dan gandum. Apakah tapak tersebut?
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
C
Catal Huyuk di Turki diduduki antara 7,100 – 600 SM dan aktiviti utamanya ialah pertanian barli dan gandum. Gobekli Tepe juga di Turki tetapi terkenal dengan binaan batu untuk upacara ritual (buku teks, ms. 48).
9
Soalan 9
Tokoh ini menjelaskan bahawa tamadun ialah suatu sistem masyarakat yang memperkasakan sistem politik, ekonomi, sosial serta kesenian dan kebudayaan. Siapakah tokoh tersebut?
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
A
Pandangan ini ialah pandangan Barat oleh Arnold J. Toynbee (buku teks, ms. 79). Ibn Khaldun dan Syed Muhammad Naquib Al-Attas membincangkan konsep tamadun dari sudut pandangan Islam.
10
Soalan 10
Tulisan membezakan kehidupan Zaman Prasejarah dengan zaman sejarah. Apakah kepentingan tulisan kepada masyarakat tamadun awal?
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
B
Sistem tulisan lahir kira-kira 5,000 tahun lalu. Tulisan membolehkan manusia menyimpan rekod tentang masyarakat dan diri mereka (buku teks, ms. 84).
11
Soalan 11
Sungai Huang He juga dikenali sebagai Sungai Kuning kerana sungai ini
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
A
Huang He bermaksud Sungai Kuning kerana sungai ini membawa banyak lumpur kekuningan yang subur (buku teks, ms. 102). Sungai Huang He terletak di utara China; Sungai Yangtze di tengah China.
12
Soalan 12
Rajah 1 menunjukkan garis masa tiga kerajaan awal dalam Tamadun Huang He.
Apakah Dinasti X dan berapa lamakah dinasti itu memerintah?
Apakah Dinasti X dan berapa lamakah dinasti itu memerintah?
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
B
Kerajaan awal China ialah Xia, Shang dan Zhou, jadi X ialah Dinasti Shang (1,766 – 1,050 SM). Tempohnya 1,766 − 1,050 = 716 tahun. (439 tahun ialah tempoh Xia dan 794 tahun ialah tempoh Zhou. Dinasti Qin muncul jauh kemudian, 221 SM.)
13
Soalan 13
Rajah 2 menunjukkan perkembangan kegiatan ekonomi dalam Tamadun Mesopotamia.
Apakah X?
Apakah X?
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
A
Pengkhususan pekerjaan berlaku apabila wujud lebihan hasil pertanian. Petani bertukar pekerjaan menjadi peniaga, pedagang dan artisan, dan perdagangan meluas hingga ke Lembah Indus (buku teks, ms. 109).
14
Soalan 14
Maklumat berikut berkaitan dengan sebuah badan pemerintahan di Athens.
• Dianggotai oleh 101 hingga 1001 orang berdasarkan keseriusan kes
• Perbicaraan diketuai oleh pengerusi
• Menjadi pemutus kepada sesuatu kes
Apakah badan tersebut?• Perbicaraan diketuai oleh pengerusi
• Menjadi pemutus kepada sesuatu kes
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
D
Juri bertanggungjawab dalam hal keadilan. Ahlinya 101 hingga 1001 orang mengikut keseriusan kes dan kuasa pengadilan terletak di tangan warganegara (buku teks, ms. 125). Majlis pula mempunyai 500 ahli.
15
Soalan 15
Gambar 2 menunjukkan sebuah binaan Tamadun Rom yang masih wujud di Perancis. Apakah fungsi binaan tersebut?
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
B
Gambar menunjukkan akueduk Pont du Gard di Perancis (tiga tingkat). Akueduk membekalkan air ke rumah, tempat mandi awam dan binaan utama termasuk Colosseum (buku teks, ms. 131).
16
Soalan 16
Pada zaman Asoka, penyebaran agama Buddha ke Sri Lanka diketuai oleh
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
D
Misi ke Sri Lanka diketuai oleh Mahendra, manakala misi ke Asia Tenggara diketuai oleh Sona dan Uttara. Kautilya ialah pengarang buku Arthasastra (buku teks, ms. 144).
17
Soalan 17
Antara berikut, yang manakah persamaan antara Dinasti Nanda, Dinasti Maurya dan Dinasti Gupta?
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
C
Pataliputra (Patna hari ini) menjadi pusat pemerintahan ketiga-tiga dinasti (buku teks, ms. 142–144). A salah kerana Nanda tidak diasaskan oleh Chandragupta; B salah kerana Gupta memerintah 320 M – 550 M; D hanya benar bagi zaman Asoka (Maurya), manakala zaman Gupta ialah zaman keemasan agama Hindu.
18
Soalan 18
Dalam sistem cukai negara Islam, cukai perlindungan dikenali sebagai
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
C
Cukai tanah ialah al-Kharaj, cukai perlindungan ialah suh al-Jizyah, cukai diri ialah jizyah al-Ru'us dan cukai perdagangan ialah al-'Usyr (buku teks, ms. 176).
19
Soalan 19
Unsur seni bina masjid yang berfungsi sebagai penanda arah kiblat ialah
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
D
Mihrab berfungsi sebagai penanda arah kiblat. Menara memastikan laungan azan didengar dari jauh dan mimbar digunakan oleh imam untuk membaca khutbah (buku teks, ms. 182).
20
Soalan 20
Shafiah binti Abdul Muthalib keluar bersama-sama kaum wanita Madinah untuk memberikan minuman dan merawat tentera yang tercedera dalam Perang Uhud. Peristiwa ini membuktikan bahawa Islam
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
A
Kedatangan Islam mengangkat martabat dan memuliakan kedudukan wanita. Contohnya Siti 'Aisyah menjadi periwayat hadis dan Shafiah binti Abdul Muthalib membantu tentera dalam Perang Uhud (buku teks, ms. 178).
Bahagian B
40 markahJawab semua soalan.
21
Soalan 21
Baca Sumber 1 dan kaji Peta 1 dengan teliti.
Sumber 1
Bukti-bukti tinggalan di tapak Zaman Prasejarah menunjukkan bahawa aktiviti penanaman padi dijalankan oleh manusia Zaman Neolitik di Malaysia. Tapak-tapak penting terletak di pinggir sungai dan lembah yang subur, seperti di kawasan P, Q dan R dalam Peta 1. Terdapat juga peralatan yang dikaitkan dengan aktiviti ini, iaitu “Pisau Tembeling” yang ditemukan di Pahang. Pisau ini dikatakan digunakan ketika menuai padi. Lebihan padi pula menjadi barang pertukaran dalam masyarakat ketika itu.
[3 markah]
(a)Namakan kawasan P, Q dan R.
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
Tandakan setiap isi yang betul.
[2 markah]
(b)Berdasarkan Sumber 1, nyatakan kegunaan Pisau Tembeling dan kegunaan lebihan padi.
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
Tandakan setiap isi yang betul.
[2 markah]
(c)Jelaskan dua kesan aktiviti penanaman padi kepada cara hidup masyarakat Zaman Neolitik.
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
Mana-mana 2 isi
Tandakan setiap isi yang betul.
[3 markah]
(d)Sebagai pelajar, apakah iktibar yang dapat diambil daripada usaha masyarakat prasejarah memajukan aktiviti pertanian?
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
Mana-mana 3 isi
Tandakan setiap isi yang betul.
22
Soalan 22
Baca Sumber 2 dan kaji gambar di bawahnya dengan teliti.
Sumber 2
Petempatan awal yang berbentuk perkampungan dalam Tamadun Mesopotamia berkembang secara evolusi kepada bandar dan seterusnya kepada beberapa buah negara-kota. Negara-Kota Ur berperanan sebagai pusat perdagangan dan pelabuhan. Penduduknya berjumlah 30,000 orang. Terletak di Sungai Euphrates berhampiran Teluk Parsi, Ur menjadi tempat pertemuan pedagang dari jauh seperti India.
[2 markah]
(a)Berdasarkan Sumber 2, nyatakan dua ciri Negara-Kota Ur.
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
Mana-mana 2 isi
Tandakan setiap isi yang betul.
[2 markah]
(b)Mengapakah Ur menjadi tempat pertemuan pedagang dari jauh?
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
Mana-mana 2 isi
Tandakan setiap isi yang betul.
[3 markah]
(c)Masyarakat Sumer dalam Tamadun Mesopotamia banyak menyumbang dalam bidang teknologi. Nyatakan tiga sumbangan tersebut yang masih kita gunakan hari ini.
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
Mana-mana 3 isi
Tandakan setiap isi yang betul.
[3 markah]
(d)Pada pendapat anda, mengapakah kita perlu menghargai sumbangan tamadun awal dunia?
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
Mana-mana 3 isi
Tandakan setiap isi yang betul.
23
Soalan 23
Rajah 3 menunjukkan jumlah penduduk dan keluasan tiga polis yang terkenal dalam Tamadun Yunani.
[2 markah]
(a)Berdasarkan Rajah 3, namakan
(i) polis yang paling ramai penduduk,
(ii) polis yang paling luas.
(i) polis yang paling ramai penduduk,
(ii) polis yang paling luas.
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
Tandakan setiap isi yang betul.
[3 markah]
(b)Polis atau negara-kota ialah gabungan tiga komponen. Nyatakan komponen tersebut.
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
Tandakan setiap isi yang betul.
[2 markah]
(c)Mengapakah penduduk Yunani sanggup mempertahankan polis mereka?
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
Mana-mana 2 isi
Tandakan setiap isi yang betul.
[3 markah]
(d)Sebagai warganegara Malaysia, bagaimanakah anda boleh menunjukkan rasa kekitaan dan tanggungjawab terhadap negara?
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
Mana-mana 3 isi
Tandakan setiap isi yang betul.
24
Soalan 24
Baca Sumber 3 dengan teliti.
Sumber 3
Nabi Muhammad SAW menggalakkan hubungan perdagangan antara negara Islam Madinah dengan kawasan lain. Kedudukan Madinah yang terletak di laluan di antara Yaman dan Syam menjadikan aktiviti perdagangan bertambah maju. Baginda juga menggalakkan pembangunan semula tanah terbiar serta menebus semula tanah yang tergadai kepada kaum Yahudi. Atas cadangan baginda, Abdul Rahman bin Auf membangunkan pasar Suq al-Ansar. Pasar ini berjaya membangunkan ekonomi umat Islam tanpa menyisihkan pesaing mereka, iaitu orang Yahudi.
[2 markah]
(a)Berdasarkan Sumber 3, nyatakan dua usaha Nabi Muhammad SAW untuk membangunkan ekonomi Madinah.
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
Mana-mana 2 isi
Tandakan setiap isi yang betul.
[2 markah]
(b)Mengapakah aktiviti perdagangan di Madinah bertambah maju?
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
Mana-mana 2 isi
Tandakan setiap isi yang betul.
[3 markah]
(c)Selain membangunkan ekonomi, jelaskan peranan Nabi Muhammad SAW sebagai pemimpin masyarakat selepas berhijrah ke Madinah.
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
Mana-mana 3 isi
Tandakan setiap isi yang betul.
[3 markah]
(d)Pada pendapat anda, apakah iktibar daripada kejayaan pasar Suq al-Ansar kepada peniaga hari ini?
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
Mana-mana 3 isi
Tandakan setiap isi yang betul.
Bahagian C
20 markahJawab satu soalan sahaja.
25Pilih 1
Soalan 25
Gambar 3 menunjukkan dua kesan perubahan yang berlaku pada Zaman Air Batu Akhir.
[8 markah]
(a)Huraikan perubahan yang berlaku pada Zaman Air Batu Akhir dari aspek glasier, paras air laut, tasik dan sungai, binatang, manusia dan iklim.
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
Mana-mana 8 isi
Tandakan setiap isi yang betul.
[12 markah]
(b)Kecairan air batu menyebabkan Pentas Sunda tenggelam. Namun, penduduk Malaysia, Indonesia, selatan Thailand dan selatan Filipina masih berkongsi bahasa yang sama, iaitu bahasa Melayu.
Pada pendapat anda, bagaimanakah persamaan bahasa, budaya dan asal usul ini dapat dimanfaatkan untuk mengukuhkan hubungan antara negara-negara di Asia Tenggara pada hari ini? Bincangkan.
Pada pendapat anda, bagaimanakah persamaan bahasa, budaya dan asal usul ini dapat dimanfaatkan untuk mengukuhkan hubungan antara negara-negara di Asia Tenggara pada hari ini? Bincangkan.
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
Mana-mana 12 isi
Tandakan setiap isi yang betul.
26Pilih 1
Soalan 26
Gambar 4 menunjukkan peperiksaan perkhidmatan awam dalam Tamadun China.
[8 markah]
(a)Huraikan ciri-ciri sistem peperiksaan perkhidmatan awam dalam Tamadun China.
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
Mana-mana 8 isi
Tandakan setiap isi yang betul.
[12 markah]
(b)Sistem peperiksaan untuk memilih kakitangan kerajaan dalam Tamadun China telah menjadi contoh kepada negara-negara di dunia dan diamalkan hingga hari ini.
Pada pendapat anda, apakah kebaikan memilih pegawai kerajaan melalui peperiksaan kepada sesebuah negara? Bincangkan.
Pada pendapat anda, apakah kebaikan memilih pegawai kerajaan melalui peperiksaan kepada sesebuah negara? Bincangkan.
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
Mana-mana 12 isi
Tandakan setiap isi yang betul.
Jadual Spesifikasi Ujian (JSU)
| Bab | Mengingat | Memahami | Mengaplikasi | Menganalisis | Menilai | Mencipta | Item | markah |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 1. Mengenali sejarah | 1 (1) | 1 (1) | 1 (1) | – | – | – | 3 | 3 |
| 2. Zaman Air Batu | 1 (1) | 1 (1) | – | – | 1 (20) | – | 3 | 22 |
| 3. Zaman prasejarah | 1 (1) | 2 (11) | – | 1 (1) | – | – | 4 | 13 |
| 4. Mengenali tamadun | 1 (1) | 1 (1) | – | – | – | – | 2 | 2 |
| 5. Tamadun awal dunia | – | 2 (11) | 1 (1) | 1 (1) | – | – | 4 | 13 |
| 6. Peningkatan tamadun Yunani dan Rom | 1 (1) | 1 (1) | – | 1 (10) | – | – | 3 | 12 |
| 7. Peningkatan tamadun India dan China | 1 (1) | – | – | 1 (1) | 1 (20) | – | 3 | 22 |
| 8. Tamadun Islam dan sumbangannya | 2 (2) | 1 (1) | – | 1 (10) | – | – | 4 | 13 |
| Jumlah | 8 (8) | 9 (27) | 2 (2) | 5 (23) | 2 (40) | 0 (0) | 26 | 100 |
Setiap petak menunjukkan item (markah).