Sejarah notesnota, unit 11

Hang Tuah Laksamana Terbilang

TextbookBuku teks Sejarah Tahun 4 SK, pageshalaman 154–168

What this chapter coversMatlamat bab ini

Murid boleh menyatakan riwayat hidup Hang Tuah (5.4.1)
Murid boleh menjelaskan kualiti diri Hang Tuah sebagai Laksamana Melaka (5.4.2)
Murid boleh menganalisis peranan Hang Tuah sebagai Laksamana Melaka (5.4.3)
Murid boleh mencontohi kesetiaan Hang Tuah sebagai Laksamana Melaka (K5.4.4)
Murid boleh menjelaskan kebijaksanaan tokoh dalam menyelesaikan sesuatu masalah (K5.4.5)
Murid boleh mencadangkan sikap bertanggungjawab mempertahankan kedaulatan negara (K5.4.6)

11.1Riwayat hidup Hang Tuah

Hang Tuah ialah tokoh terbilang pada zaman Kesultanan Melayu Melaka. Kebijaksanaannya menyebabkan sultan melantiknya menjadi Laksamana Melaka.

Buku teks menceritakan riwayat hidup Hang Tuah dalam sepuluh gambar. Baca mengikut urutan.

Gambar 1 hingga 4: keluarga, sahabat dan tugas

Perkara	Fakta
Tempat asal	Kampung Sungai Duyung
Bapa	Hang Mahmud
Ibu	Dang Merdu Wati
Sahabat karib (empat orang)	Hang Jebat, Hang Kasturi, Hang Lekir dan Hang Lekiu
Sifat	Berani dan tangkas. Pernah menyelamatkan bendahara dalam peristiwa amuk.
Perlantikan	Bendahara mencadangkan Hang Tuah dilantik sebagai Laksamana Melaka. Empat orang sahabatnya dilantik sebagai hulubalang Melaka.

Empat gambar: kampung Hang Tuah, empat sahabatnya, peristiwa amuk dan Hang Tuah memandang kapal di pelabuhan — Gambar 1 hingga 4: Hang Tuah dan sahabatnya.

Buku teks Sejarah Tahun 4 SK, ms. 156.

Nyatakan nama empat orang sahabat karib Hang Tuah.

Tunjuk jawapanSembunyi jawapan

Hang Jebat, Hang Kasturi, Hang Lekir dan Hang Lekiu.

Gambar 5 hingga 10: peristiwa penting

Gambar	Peristiwa
5	Hang Tuah mengetuai rombongan menghantar utusan Melaka ke negara China. Beliau berjaya melihat wajah Maharaja China yang tidak boleh ditatap oleh sesiapa pun.
6	Hang Tuah menggunakan kebijaksanaannya memujuk Tun Teja untuk berkahwin dengan Sultan Melaka. Beliau berjaya membawa Tun Teja ke Melaka.
7	Hang Tuah difitnah dan dijatuhi hukuman bunuh oleh Sultan Melaka. Bendahara menyelamatkannya dengan menyembunyikannya.
8	Hang Jebat mengamuk kerana mahu menuntut bela atas kematian sahabatnya, Hang Tuah.
9	Sultan menyedari dan menyesali kesilapannya. Bendahara memberitahu sultan bahawa Hang Tuah masih hidup. Sultan menitahkan Hang Tuah mengembalikan keamanan di Melaka.
10	Hang Tuah berjaya menumpaskan Hang Jebat. Beliau dilantik semula sebagai Laksamana Melaka. Sumbangannya membawa kepada kegemilangan Kesultanan Melayu Melaka.

Enam gambar bernombor 5 hingga 10: utusan ke China, Tun Teja, Hang Tuah difitnah, Hang Jebat mengamuk, sultan menyesal, Hang Tuah dilantik semula — Gambar 5 hingga 10: peristiwa dalam hidup Hang Tuah.

Buku teks Sejarah Tahun 4 SK, ms. 157 (sumber asal: Kassim Ahmad, 1992. Hikayat Hang Tuah).

Riwayat hidup Hang Tuah membuktikan bahawa status rakyat dalam masyarakat boleh berubah apabila diberikan jawatan oleh sultan.

Jangan keliru: yang menjatuhkan hukuman bunuh ialah Sultan Melaka, bukan bendahara. Bendahara pula yang menyelamatkan Hang Tuah.

Mengapa Hang Jebat mengamuk? Apakah yang berlaku kepada Hang Tuah selepas beliau menumpaskan Hang Jebat?

Tunjuk jawapanSembunyi jawapan

Hang Jebat mengamuk kerana mahu menuntut bela atas kematian sahabatnya, Hang Tuah. Hang Tuah dilantik semula sebagai Laksamana Melaka.

11.2Kualiti diri Hang Tuah

Hang Tuah dilantik sebagai Laksamana Melaka pada zaman pemerintahan Sultan Mansur Shah. Kualiti dirinya menyebabkan beliau dapat memberikan sumbangan yang bermakna kepada Kesultanan Melayu Melaka.

Kualiti diri	Contoh daripada buku teks
Bijaksana	Menggunakan kebijaksanaannya ketika bertarung dengan Taming Sari sehingga menang. Menguasai 12 bahasa untuk memudahkan tugas rasmi.
Jujur dan amanah	Menjalankan tugas yang diamanahkan dengan jujur demi kesejahteraan Melaka.
Bertanggungjawab	Menjaga keselamatan perairan Melaka supaya menjadi pusat perdagangan yang terkenal di dunia. Menjaga nama baik Melaka semasa menjadi utusan ke China, India dan Turki.
Taat setia	Mentaati perintah sultan.
Berani	Menyelamatkan Bendahara Tun Perak daripada orang mengamuk. Mengalahkan orang upahan Majapahit yang dihantar oleh Patih Gajah Mada.
Berkemahiran dalam ilmu persilatan	Mahir dalam ilmu persilatan. Belajar dengan gurunya, Aria Putera.

Gambar Hang Tuah bertarung, sahabat-sahabat di kampung dan utusan di pantai, dengan kad kualiti bijaksana, jujur dan amanah, bertanggungjawab — Kualiti diri: bijaksana, jujur dan amanah, bertanggungjawab.

Buku teks Sejarah Tahun 4 SK, ms. 158.

Gambar Hang Tuah menghadap sultan, orang mengamuk dan latihan silat, dengan kad taat setia, berani, berkemahiran dalam ilmu persilatan — Kualiti diri: taat setia, berani, berkemahiran dalam ilmu persilatan.

Buku teks Sejarah Tahun 4 SK, ms. 159.

Kualiti diri Hang Tuah telah membawa kestabilan dan kemakmuran Kesultanan Melayu Melaka.

Hafal contoh bagi setiap kualiti. Contohnya, menguasai 12 bahasa ialah bijaksana, manakala menyelamatkan bendahara ialah berani.

Hang Tuah mempelajari ilmu persilatan dengan siapa? Apakah kualiti diri apabila beliau menyelamatkan bendahara daripada orang mengamuk?

Tunjuk jawapanSembunyi jawapan

Dengan gurunya, Aria Putera. Kualitinya ialah berani.

11.3Peranan Hang Tuah

Sebagai Laksamana Melaka, Hang Tuah diberikan peranan penting. Ketokohan dan kualiti dirinya membantu beliau mengatasi sebarang halangan ketika melaksanakan tanggungjawabnya.

Peranan	Penerangan daripada pantun buku teks
Setia kepada sultan	Laksamana Hang Tuah pahlawan terbilang, taat setia kepada sultan.
Ketua angkatan laut	Musuh dilawan habis, negeri aman sepanjang zaman.
Pengawal sultan	Setia menjaga paduka sultan.
Melaksanakan perintah sultan	Apa dititah tidak dibantah, contohnya meminang Puteri Gunung Ledang.
Menjamin keselamatan pedagang	Pedagang asing dijamin selamat, lanun yang ganas ditawan.
Menjaga keamanan perairan	Laut yang luas aman, Melaka sejahtera berkembang maju.

Tiga gambar peranan: setia kepada sultan, ketua angkatan laut, pengawal sultan, dengan pantun — Peranan: setia kepada sultan, ketua angkatan laut, pengawal sultan.

Buku teks Sejarah Tahun 4 SK, ms. 160.

Empat gambar peranan: melaksanakan perintah sultan, menjamin keselamatan pedagang, menjaga keamanan perairan, Tun Teja, dengan pantun — Peranan: melaksanakan perintah sultan, menjamin keselamatan pedagang, menjaga keamanan perairan.

Buku teks Sejarah Tahun 4 SK, ms. 161.

Dua kisah dalam pantun

Taming Sari: Hang Tuah berlawan dengan pendekar Jawa. Pendekar itu tewas dan Hang Tuah berjaya mendapat keris Taming Sari.
Maharaja China: Hang Tuah berfikir dengan bijak dan akhirnya dapat melihat wajah Maharaja China semasa mengetuai rombongan ke China.

Aktiviti permainan kualiti diri (ms. 163)Penyataan di belakang kad: menyelamatkan bendahara daripada orang mengamuk. Jawapan di muka hadapan kad: berani.

Nyatakan dua peranan Hang Tuah sebagai Laksamana Melaka.

Tunjuk jawapanSembunyi jawapan

Mana-mana dua: ketua angkatan laut, pengawal sultan, melaksanakan perintah sultan, menjamin keselamatan pedagang, menjaga keamanan perairan Melaka.

11.4Imbas kembali dan cinta akan negara

Tajuk	Ringkasan
Riwayat hidup	Laksamana yang berkhidmat dengan dedikasi pada zaman Kesultanan Melayu Melaka.
Kualiti diri	Bijaksana, bertanggungjawab, berani, taat setia, jujur dan amanah, serta mahir dalam ilmu persilatan.
Peranan	Ketua angkatan laut, pengawal sultan, melaksanakan perintah sultan, menjaga keselamatan pedagang dan memastikan keamanan perairan Melaka.

Cinta akan negara: mengenali dan menghayati sumbangan tokoh dapat memupuk sifat-sifat terpuji dalam diri warganegara Malaysia.

Diri: seseorang perlu mempunyai kualiti diri yang baik untuk memberikan sumbangan kepada ahli keluarga dan masyarakat.
Masyarakat: masyarakat yang harmoni dan sejahtera dapat dilahirkan melalui kualiti diri yang terpuji.
Negara: masyarakat yang mempunyai jati diri dapat mempertahankan kedaulatan negara daripada sebarang ancaman luar.

Kemakmuran negara bergantung pada ketokohan pemimpin yang berwibawa. Nilai teras sivik unit ini: bertanggungjawab dan hormat-menghormati.

Menurut buku teks, masyarakat yang bagaimanakah dapat mempertahankan kedaulatan negara?

Tunjuk jawapanSembunyi jawapan

Masyarakat yang mempunyai jati diri.