Bahasa Malaysia nota, tema 7

Pertanian dan Penternakan

Buku teks Bahasa Melayu Tahun 6 SK (Semakan 2017 untuk Tema 1-5; KSSR cetakan 2015 untuk Tema 6-9), halaman ms. 161–176 (Unit 28–30; buku teks 2015, Tema 10)

Matlamat bab ini

Murid boleh menyampaikan maklumat dan pesanan dengan bahasa yang santun dan menyusun langkah dengan betul (1.3.3)
Murid boleh membuat keputusan dan memberikan alasan berdasarkan teks bacaan dan grafik (2.4.3, 1.7.2)
Murid boleh menulis jawapan pemahaman, sajak, ulasan, autobiografi dan surat tidak rasmi (3.3.3, 4.1.1, 3.3.4, 3.9.1)
Murid boleh memindahkan maklumat teks ke dalam bentuk grafik (2.5.1)
Murid boleh mengenal pasti dan menggunakan kata kerja dan kata bantu (5.1.4)
Murid boleh mengenal pasti dan menggunakan kata tugas dalam ayat (5.1.7)
Murid boleh mengenal pasti dan membina ayat songsang daripada ayat susunan biasa (5.3.1)

Tema ini ialah tentang pertanian dan penternakan. Kita belajar cara mengetut pokok, memilih kaedah menanam padi, menternak kambing dan ikan, serta peranan agensi seperti RISDA dan LKIM. Tema ini ada tiga unit: Hargailah Pokok, Penternakan Moden dan Pertanian Sumber Rezeki.

Pantun tema: pantun pembuka tema ini menggunakan rima a b a b. Dua baris pertama ialah pembayang (gambaran alam), dua baris kedua ialah maksud (mesej). Maksudnya: pokok jati, padi dan inovasi menjana ekonomi, dan agensi pertanian sedia membantu.

7.1Unit 28: Hargailah Pokok

Mendengar dan bertutur: cara mengetut pokok

Mengetut ialah cara membiak pokok dengan menumbuhkan akar pada ranting yang masih melekat pada pokok induk. Dalam rancangan "Agrojurnal", pegawai pertanian menerangkan langkahnya. Amar menyampaikan semula maklumat itu kepada ayah dan kawan-kawan.

Penanda urutan	Langkah mengetut pokok
Mula-mula	Sediakan plastik, tanah dan bahan penggalak akar.
Kemudian	Pilih ranting yang hendak ditut dan toreh kulit batangnya dengan pisau.
Seterusnya	Sapu bahan penggalak akar, tempek tanah, balut dengan plastik nipis dan ikat hujung serta pangkalnya.
Selepas beberapa bulan	Akar tumbuh pada ranting itu.
Setelah akar matang	Potong pangkal ranting dan tanam sebagai pokok baharu.

Cara mudah: Apabila menyampaikan pesanan, gunakan penanda urutan (mula-mula, kemudian, seterusnya, akhirnya) dan bahasa yang santun, contohnya "Sila perhatikan langkah-langkahnya." Sampaikan maklumat dengan betul, jangan ditokok tambah.

Buku teks Bahasa Melayu Tahun 6, ms. 162.

Membaca: Pilihan Bijak (membuat keputusan)

Ruben dan ayahnya hendak menanam padi di sawah pusaka. Mereka membandingkan tiga kaedah dan memilih yang terbaik. Bacaan imbasan: baca tajuk kecil dahulu, kemudian cari angka dan kata kunci.

Kaedah	Ciri utama
Tabur terus	Benih pracambah ditabur pada petak berair atau kering; alur dibuat supaya benih tidak dihanyutkan air.
Tabur basah	Benih direndam 24 jam, ditoskan 48 jam, disemai 2 hingga 3 hari, dijaga di rak takungan 15 hari, kemudian ditanam dengan jentera.
SRI	Anak padi berumur 8 hingga 12 hari (dua helai daun) ditanam satu anak benih bagi setiap penanda, berbentuk kotak.

Apabila diminta membuat keputusan, tulis pilihan kamu, kemudian beri alasan berdasarkan maklumat teks. Contoh: "Saya memilih kaedah SRI kerana hanya satu anak benih ditanam pada setiap penanda."

Berapa lamakah benih padi direndam dalam kaedah tabur basah, dan berapa lama pula ditoskan?

Tunjuk jawapanSembunyi jawapan

Direndam selama 24 jam dan ditoskan selama 48 jam.

Buku teks, ms. 163.

Menulis: pemahaman dan sajak

Dalam petikan "Jagailah Diriku", penggemar bunga perlu menjaga pokok bunga dengan kasih sayang. Isinya ialah punca pokok mati: kekurangan air (pucuk layu), terlebih siram (akar reput kerana tanah sentiasa lembap) dan panas terik (daun kekuning-kuningan, batang kering). Nutrien ialah bahan zat makanan yang diserap oleh akar.

Sajak "Tanya pada Pokok" memberi nasihat bahawa pokok akan subur jika dijaga dan mempunyai akar tunjang yang kuat supaya tidak tumbang ditiup angin kencang. Patogen ialah agen penyebab penyakit seperti bakteria dan virus.

Awas: Dalam jawapan pemahaman, jangan salin seluruh ayat teks. Pilih isi yang diminta dan tulis dengan ayat sendiri yang gramatis.

Buku teks, ms. 164 dan 165.

Tatabahasa: kata kerja dan kata bantu

Dalam ayat "Amar hendak berkebun di belakang rumahnya", berkebun ialah kata kerja dan hendak ialah kata bantu yang membantu kata kerja.

Kata bantu ialah kata yang terletak di hadapan kata kerja untuk menunjukkan kala, keizinan, keperluan, kemungkinan atau keinginan. Contoh: akan, telah, sedang, hendak, boleh, mesti, perlu, mahu.

Gambar tumbuhan kantan: batang dan bunga digunakan sebagai ubat tradisional dan dalam masakan seperti laksa dan asam pedas — Keistimewaan kantan: perubatan tradisional dan masakan.

Buku teks, ms. 166.

Makna kata bantu	Contoh ayat
Kala (akan datang)	Amar akan menanam kantan.
Kala (lampau)	Keluarga Amar telah menanam kantan.
Kala (sedang berlaku)	Ibu sedang memetik bunga kantan.
Keinginan	Amar hendak berkebun.
Kebolehan	Kantan boleh dibuat ubat tradisional.

Garis kata bantu dalam ayat ini: "Keluarga Amar telah menanam kantan di belakang rumah."

Tunjuk jawapanSembunyi jawapan

telah (kata bantu kala lampau) di hadapan kata kerja menanam.

7.2Unit 29: Penternakan Moden

Mendengar dan bertutur: ceramah dan peribahasa

Murid menyampaikan ceramah tentang ternakan ikan keli. Bahasa yang indah termasuk peribahasa seperti orang berbudi kita berbahasa (kebaikan dibalas dengan kebaikan) dan sepakat membawa berkat (kerjasama mendatangkan kebaikan).

Buku teks, ms. 167.

Membaca: Kenali Kambing Jamnapari (memindahkan maklumat ke grafik)

Maklumat	Butiran
Asal baka	Daerah Etawah, Uttar Pradesh, India
Berat kambing jantan / betina	sehingga 44 kg / 36 kg
Kandang	30.5 m x 12.2 m, tinggi 1.5 m, muat kira-kira 250 ekor, di kawasan 4 hektar
Sistem dan makanan	sistem lepas; konsentrat dan daun, dua kali sehari; air bersih sentiasa ada
Keistimewaan	mudah membiak, tahan lasak, sesuai dengan cuaca Malaysia; dipelihara untuk daging dan susu; sehingga RM5000 seekor
Rancangan masa depan	sistem fidlot dan produk sampingan

Contoh pengiraan daripada teks

Luas lantai kandang = 30.5 m x 12.2 m = 372.1 m².
Beza berat jantan dengan betina = 44 kg - 36 kg = 8 kg.

Untuk memindahkan maklumat ke grafik (jadual, peta minda), tulis kata kunci sahaja, bukan ayat penuh. Salin angka dengan unit yang betul.

Buku teks, ms. 168.

Menulis: autobiografi dan surat tidak rasmi

Berdasarkan empat gambar, murid menulis tentang Pak Cik Tan yang memohon bantuan, mendapat bantuan dan berjaya menternak ikan patin. Surat tidak rasmi ditulis kepada sahabat atau saudara, bukan kepada pihak berkuasa.

Bahagian surat tidak rasmi	Contoh
Alamat pengirim dan tarikh	alamat sendiri, di sudut kanan atas
Salam pembuka	Sahabat saya, Atoi / Saudara,
Pendahuluan	Diharapkan saudara dan keluarga sentiasa sihat sejahtera.
Isi	Saya menulis surat ini untuk bercerita tentang bapa saya, penternak ikan patin...
Penutup	Sekian dahulu. Jaga diri baik-baik.

Awas: Autobiografi ditulis dengan kata ganti diri pertama (saya), bukan dia.

Buku teks, ms. 169.

Tatabahasa: kata tugas

Kata tugas ialah kata yang tidak boleh berdiri sendiri sebagai subjek atau predikat tetapi menjalankan tugas dalam ayat. Contohnya: kata hubung (dan, tetapi, kerana, sambil), kata sendi nama (di, ke, daripada, kepada, pada, untuk), kata penegas (lah, pun, kah) dan kata seru (wah, aduhai, syukurlah).

Daripada cerita "Sinar Kebahagiaan"

Wiratnom duduk menyepi sambil mengharapkan banyak ikan tersangkut. (kata hubung)
Pegawai LKIM datang ke rumah Wiratnom. (kata sendi nama)
Aduhai, malangnya nasibku hari ini! (kata seru)
Syukurlah, abang. (kata seru)

Apakah kata tugas dalam ayat "Tangkapannya berkurangan kerana cuaca buruk"?

Tunjuk jawapanSembunyi jawapan

kerana (kata hubung sebab).

LKIM (Lembaga Kemajuan Ikan Malaysia) membantu nelayan dengan enjin bot, bot gentian kaca dan jaket keselamatan. Isteri Wiratnom berkata mereka tidak lagi kais pagi makan pagi, kais petang makan petang, iaitu hidup susah dan hanya cukup untuk hari itu sahaja.

Buku teks, ms. 170.

7.3Unit 30: Pertanian Sumber Rezeki

Mendengar dan bertutur: Fungsi RISDA

Rajah RISDA dengan kotak objektif, fungsi dan faedah, serta kejayaan kerjasama dengan RRIM dan MARDEC — Graf maklumat RISDA yang perlu dilengkapkan.

Buku teks, ms. 171.

RISDA (Rubber Industry Smallholders Development Authority) dilancarkan pada 8 Februari 1973 oleh Tun Abdul Razak, Perdana Menteri kedua.
Objektif: membentuk masyarakat pekebun kecil getah yang progresif.
Fungsi: memberi benih dan baja bermutu, khidmat nasihat, bantuan kewangan sementara menunggu hasil, dan menjalankan penanaman semula.
Kerjasama: dengan MARDEC (penyelidikan kualiti getah) dan RRIM (anak getah klon bermutu).
Kegunaan getah: tayar, peralatan perubatan dan penebat elektrik.

Apabila berbincang tentang grafik, bahagikan maklumat ikut kotak: objektif, fungsi, faedah. Cari jawapan setiap kotak dalam perenggan yang berkaitan.

Membaca: Oh, Begitu Caranya! (urutan penanaman jati)

Enam gambar bernombor: menggali lubang, memasukkan kompos, menanam, mengikat pokok pada kayu, menebang dan perabot jati — Daripada lubang kepada perabot: enam langkah pokok jati.

Buku teks, ms. 172.

Murid sekolah melawat ladang jati di Keningau, Sabah. Pokok jati popular kerana kayunya digunakan untuk membuat meja, kerusi, almari dan kabinet dapur. Teks ini mengandungi ayat tunggal dan ayat majmuk dengan keterangan, seperti "Pokok jati ditanam lalu ditimbus dengan tanah."

Menulis: ulasan (Susah Dahulu Senang Kemudian)

Encik Ragupathy mengikuti kursus jabatan pertanian, lalu menternak lebah kelulut (Trigona). Lebah ini tidak bersengat. Dia berjaya kerana tekun dan berusaha dengan tanah yang kecil.

Maklumat	Angka
Bilangan kotak sarang	700
Hasil madu, musim biasa	200 hingga 600 gram
Hasil madu, musim bunga	800 gram hingga 1.8 kg
Harga runcit	RM240.00 sekilogram (tiga kali ganda madu lebah biasa)
Pendapatan sebulan	RM4000.00 hingga RM5000.00

Contoh ulasan

Encik Ragupathy seorang yang tekun dan berani mencuba. Walaupun tanahnya kecil, dia mengikuti kursus dan menanam tumbuhan yang mengeluarkan nektar. Hasilnya, dia memperoleh pendapatan yang lumayan.

Ulasan perwatakan: nyatakan sifat, beri bukti daripada teks, kemudian nyatakan kesan.

Buku teks, ms. 173.

Tatabahasa: ayat songsang

Ayat songsang ialah ayat yang predikatnya mendahului subjek. Ayat susunan biasa ialah subjek diikuti predikat. Ayat songsang digunakan untuk menegaskan sesuatu perkara dan menjadikan penulisan lebih menarik.

Susunan biasa (subjek + predikat)	Susunan songsang (predikat + subjek)
Pak Abu musykil sejak semalam.	Musykil sejak semalam Pak Abu.
Ketam nipah Pak Abu kelihatan makin lemah.	Makin lemah kelihatan ketam nipah Pak Abu.
Pak Abu amat gembira sekali.	Amat gembira sekali Pak Abu.
Beliau mengambil tuala mandi.	Mengambil tuala mandi beliau.

Cara mudah: Cari siapa atau apa yang melakukan perbuatan (subjek). Jika subjek berada di hujung ayat, ayat itu songsang. Untuk menukar, letakkan subjek di hadapan.

Awas: Jangan ubah susunan perkataan dalam frasa. Ketam nipah tetap satu frasa; yang bertukar ialah kedudukan subjek dan predikat.

Tukarkan kepada susunan biasa: "Sedang baring Pak Cik Silva." dan ayat songsang bagi "Sayur Encik Wong makin segar."

Tunjuk jawapanSembunyi jawapan

Pak Cik Silva sedang baring. / Makin segar sayur Encik Wong.

Buku teks, ms. 174 dan 176.

Bacaan luas: Taman Agroteknologi MARDI Langkawi

MARDI (Institut Penyelidikan dan Kemajuan Pertanian Malaysia) menubuhkan TATML pada 1990. Taman seluas kira-kira 25 hektar ini terletak 10 minit dari Lapangan Terbang Antarabangsa Langkawi dan menjadi pusat pemindahan teknologi pertanian serta pusat ekopelancongan. Sebanyak 20 jenis pokok buah tropika ditanam. Setiap tahun, 70 000 pelancong datang: 85 peratus antarabangsa dan 15 peratus tempatan.

Pengiraan

Pelancong antarabangsa = 85/100 x 70 000 = 59 500 orang.
Pelancong tempatan = 15/100 x 70 000 = 10 500 orang.
59 500 + 10 500 = 70 000.

Agroteknologi ialah teknologi yang berkaitan dengan pertanian.

Buku teks, ms. 175.