Reka Bentuk dan Teknologi soalan, bab 5
NamaKelasTarikh
Aplikasi teknologi (5.1): Reka bentuk sistem fertigasi
42 markah. Guna mod Latihan untuk menyemak setiap jawapan, atau mod Peperiksaan untuk menjawab semua soalan dahulu. Sediakan kertas dan pensel untuk soalan lakaran dalam Bahagian C.
Bahagian A: soalan objektif
10 markahJawab semua soalan. Pilih satu jawapan yang betul bagi setiap soalan.
1
Soalan 1
Apakah maksud sistem fertigasi?
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
C
Sistem fertigasi ialah sistem pengeluaran tanaman yang menggunakan sistem pengairan pembajaan yang rapi. Larutan baja dalam air dibekalkan ke zon pengakaran secara serentak (ms. 103). Pilihan D ialah aeroponik.
2
Soalan 2
Sistem fertigasi ialah inovasi daripada teknik hidroponik yang manakah?
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
B
Rajah 5.1: sistem fertigasi ialah inovasi teknik pengairan titis (teknik agregat), iaitu satu daripada enam teknik hidroponik.
3
Soalan 3
Alat manakah digunakan untuk mengukur kepekatan larutan baja dalam sistem fertigasi?
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
D
EC meter mengukur kepekatan larutan baja. pH meter mengukur keasidan atau kealkalian air (ms. 111).
4
Soalan 4
Rajah 1 menunjukkan satu komponen sistem fertigasi komersial yang dipasang selepas pam air. Apakah komponen itu?
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
A
Penapis menapis benda asing daripada masuk ke dalam sistem pengairan dan dipasang selepas pam air (ms. 108).
5
Soalan 5
Encik Rahim sering terlupa menghidupkan pam air sistem fertigasinya pada waktu pagi dan petang. Komponen manakah yang perlu ditambah supaya larutan baja disalurkan pada masa yang ditetapkan?
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
C
Alat pengatur masa (timer) memastikan penyaluran larutan baja dilakukan pada masa, kekerapan dan kuantiti yang telah ditetapkan (ms. 109).
6
Soalan 6
Coco peat ialah media tanaman yang biasa digunakan dalam sistem fertigasi. Daripada apakah coco peat dihasilkan?
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
B
Coco peat ialah bahan semula jadi daripada sabut kelapa. Sekam padi dihasilkan daripada biji padi yang dikisar; peat moss ialah lumut sphagnum (ms. 111).
7
Soalan 7
Jadual 1 menunjukkan bahan yang diperlukan untuk projek fertigasi mini Kelab Tani. Hitung jumlah anggaran kos projek itu.
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
D
Jumlah setiap bahan = kuantiti × harga seunit: RM60.00 + RM45.00 + (15 × RM1.80 = RM27.00) + (12 × RM1.20 = RM14.40) + (12 × RM0.50 = RM6.00) + (3 × RM9.00 = RM27.00) = RM179.40. RM117.50 ialah hasil tambah harga seunit sahaja.
8
Soalan 8
Rajah 2 menunjukkan sistem pengairan titis. Mengapakah sistem ini paling berkesan untuk penanaman fertigasi?
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
A
Sistem pengairan titis membekalkan air terus ke zon akar dengan tekanan rendah melalui penitis, jadi penggunaan air berlebihan dapat dielakkan (ms. 113). B dan C ialah sistem percikan; D ialah semburan kabus.
9
Soalan 9
Puan Lim mahu air baja diagihkan secara seimbang kepada semua bekas tanaman. Sistem itu juga mesti terus berfungsi apabila sebuah bekas tanaman ditanggalkan. Antara lakaran 2D berikut, yang manakah paling sesuai? (Bulatan biru = sumber; bulatan putih = bekas tanaman)
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
B
B ialah teknik gegelang yang lengkap: air baja diagihkan secara seimbang dan tetap mengalir jika satu bekas ditanggalkan. A ialah teknik jejari (larutan mungkin tidak sampai ke hujung). C tidak bersambung dengan sumber. D tiada set penitis ke bekas tanaman.
10
Soalan 10
Hana menguji mock-up sistem fertigasinya dengan daya tolakan jari. Satu sambungan antara straw dengan botol terbuka. Antara berikut, yang manakah penilaian yang betul?
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
A
Dalam ujian sambungan mock-up, keputusan negatif bermaksud terdapat sambungan yang terbuka. Sekiranya terdapat sambungan yang terbuka, penambahbaikan perlu dilakukan (Jadual 5.4, ms. 129).
Bahagian B: soalan objektif pelbagai bentuk
24 markahJawab semua soalan. Pilih jawapan bagi setiap bahagian.
11
Soalan 11
A, B, C dan D ialah teknik hidroponik.
A Teknik aliran cetek B Teknik takung C Aeroponik D Teknik pasang surut
Padankan setiap huraian dengan teknik yang betul.
A Teknik aliran cetek B Teknik takung C Aeroponik D Teknik pasang surut
Padankan setiap huraian dengan teknik yang betul.
[1 markah]
(i)Akar tanaman tergantung di udara dan disembur dengan larutan baja secara semburan kabus melalui nozzle.
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
C
Aeroponik (ms. 105).
[1 markah]
(ii)Alat pengatur masa mengawal larutan baja yang mengalir ke tanaman, kemudian surut ke bawah dan masuk semula ke takungan.
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
D
Teknik pasang surut (ms. 104).
[1 markah]
(iii)Pam menyalurkan larutan air baja ke dalam palung yang mengandungi akar tanaman.
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
A
Teknik aliran cetek (ms. 104).
[1 markah]
(iv)Biji benih disemai pada media dalam bekas yang diletakkan di atas larutan baja.
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
B
Teknik takung (ms. 104).
12
Soalan 12
Rajah 3 menunjukkan susun atur sebuah sistem fertigasi. Namakan komponen berlabel P, Q, R dan S.
[1 markah]
(P)Komponen P
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
Tangki nutrien
P menakung larutan baja; pam air berada di dasarnya.
[1 markah]
(Q)Komponen Q
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
Penapis
Q ialah penapis, dipasang selepas pam air pada paip utama.
[1 markah]
(R)Komponen R
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
Injap penahan
R ialah injap penahan pada paip utama, sebelum penyambung tee. Ia mengawal pengaliran larutan baja ke subpaip.
[1 markah]
(S)Komponen S
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
Set penitis
S ialah set penitis (nipple, tiub mikro dan penitis) yang menyalurkan larutan baja ke polibeg.
13
Soalan 13
Berikut ialah pernyataan tentang perbandingan sistem fertigasi dengan sistem konvensional. Tentukan sama ada setiap pernyataan betul atau salah.
[1 markah]
(a)Sistem fertigasi memerlukan modal yang tinggi.
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
Betul
Modal fertigasi tinggi; modal sistem konvensional rendah (Jadual 5.1).
[1 markah]
(b)Tapak tanah untuk sistem fertigasi tidak perlu rata.
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
Salah
Tapak tanah fertigasi mesti rata supaya aliran air baja ke setiap pokok sama.
[1 markah]
(c)Risiko penyakit dalam sistem fertigasi lebih rendah berbanding sistem konvensional.
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
Betul
Risiko penyakit: fertigasi rendah, konvensional tinggi.
[1 markah]
(d)Sistem fertigasi memerlukan tanah yang subur.
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
Salah
Keadaan tanah tidak penting dalam fertigasi kerana media tanaman menggantikan tanah. Sistem konvensional yang perlukan tanah subur.
14
Soalan 14
Aiman telah melengkapkan pemasangan paip tertier (Langkah 8). Berikut ialah empat langkah seterusnya, tidak mengikut urutan.
A Memasukkan pam air ke dalam tangki nutrien
B Melengkapkan penyambungan sistem pengairan pada tangki
C Menyambung saluran air keluar pam air dengan tiub lut sinar dan paip poli
D Memasang pam air pada alat pengatur masa
Susun langkah itu mengikut urutan yang betul.
A Memasukkan pam air ke dalam tangki nutrien
B Melengkapkan penyambungan sistem pengairan pada tangki
C Menyambung saluran air keluar pam air dengan tiub lut sinar dan paip poli
D Memasang pam air pada alat pengatur masa
Susun langkah itu mengikut urutan yang betul.
[1 markah]
(i)Langkah pertama (Langkah 9)
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
C
Sebelum pam dimasukkan ke dalam tangki, saluran air keluarnya disambung dengan tiub lut sinar dan paip poli.
[1 markah]
(ii)Langkah kedua (Langkah 10)
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
A
Pam air dimasukkan ke dalam tangki nutrien dan tangki ditutup.
[1 markah]
(iii)Langkah ketiga (Langkah 11)
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
D
Pam disambung pada alat pengatur masa yang diprogram mengikut jadual siraman.
[1 markah]
(iv)Langkah keempat (Langkah 12)
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
B
Akhir sekali, penyambungan sistem pengairan pada tangki dilengkapkan.
15
Soalan 15
A, B, C dan D ialah elemen reka bentuk sistem fertigasi.
A Garisan B Saiz C Ruang D Warna
Padankan setiap huraian dengan elemen yang betul.
A Garisan B Saiz C Ruang D Warna
Padankan setiap huraian dengan elemen yang betul.
[1 markah]
(i)Menunjukkan jarak antara bekas tanaman.
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
B
Saiz menunjukkan perbezaan, jarak atau perbandingan komponen.
[1 markah]
(ii)Menunjukkan lakaran laluan paip saliran, injap kawalan dan komponen yang digunakan.
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
A
Garisan.
[1 markah]
(iii)Menunjukkan kesan ton, contohnya lakaran yang menggunakan teknik rendering.
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
D
Warna.
[1 markah]
(iv)Memisahkan satu komponen dengan komponen yang lain.
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
C
Ruang.
16
Soalan 16
Tandakan (✓) bagi kriteria penilaian lakaran reka bentuk sistem fertigasi dan (✗) bagi yang bukan kriteria.
[1 markah]
(a)Ergonomik
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
✓
Kriteria E: tahan lasak, tidak mudah roboh, laluan udara dan matahari mencukupi, ciri keselamatan.
[1 markah]
(b)Kekuatan kualiti dan kebolehpasaran
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
✓
Kriteria D.
[1 markah]
(c)Bilangan polibeg yang paling banyak
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
✗
Bilangan polibeg bukan salah satu daripada lima kriteria penilaian.
[1 markah]
(d)Kecenderungan inovasi, kreativiti, dan keaslian reka bentuk
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
✓
Kriteria A.
Bahagian C: soalan subjektif
8 markahJawab semua soalan. Untuk soalan lakaran, lakar di atas kertas, kemudian tandakan sendiri dengan skema.
17
Soalan 17
Puan Salmah tinggal di rumah teres. Dia mahu menanam cili dalam lapan polibeg di laman belakang rumahnya menggunakan sistem fertigasi. Dia mahu air baja sampai secara seimbang ke semua polibeg. Sistem itu juga mesti terus berfungsi apabila sebuah polibeg dialihkan.
[4 markah]
(a)Lakarkan pada kertas satu lakaran 2D reka bentuk sistem fertigasi yang sesuai untuk Puan Salmah. Labelkan komponennya.
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
Tandakan setiap isi yang betul.
[1 markah]
(b)Namakan teknik penyusunan dalam lakaran anda dan berikan satu sebab teknik itu dipilih.
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
Tandakan setiap isi yang betul.
18
Soalan 18
Hafiz membina model separa berfungsi sistem fertigasi menggunakan botol plastik, straw dan lima cawan plastik. Dia menjalankan ujian titisan dengan 500 mℓ air selama 10 minit. Jadual 2 menunjukkan keputusannya.
[1 markah]
(a)Apakah keputusan ujian titisan ini?
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
Keputusan negatif
Cawan 4 dan Cawan 5 tidak menerima air, jadi air tidak mengalir dan menitis pada semua bekas tanaman.
[2 markah]
(b)Berikan satu alasan bagi jawapan anda di (a) dan cadangkan satu penambahbaikan pada model Hafiz.
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
Tandakan setiap isi yang betul.