Bahasa Melayu nota, tema 1
Suluh masa depan
Buku teks Bahasa Melayu Tingkatan 3 KSSM (2016), halaman 1–13
Matlamat bab ini
- Murid boleh mendengar dan mengenal pasti perkataan, rangkai kata, istilah dan ungkapan dalam lagu “Dendang Tahun Baharu” dan ucapan azam, serta menggunakannya dengan betul, tepat dan jelas (1.1.1)
- Murid boleh menerangkan maksud ayat daripada bahan yang didengar dan dibaca secara bertatasusila (1.2.2)
- Murid boleh membaca dan memahami laras bahasa berita dan laporan dengan sebutan dan intonasi yang betul (2.1.1)
- Murid boleh membaca dan menerangkan maksud istilah daripada pelbagai bahan dengan merujuk glosari, kamus dan tesaurus (2.2.1)
- Murid boleh menulis dan menerangkan makna kata, rangkai kata, istilah, ungkapan dan ayat mengikut konteks (3.1.1)
- Murid boleh memahami dan mengapresiasi karya prosa serta menyatakan kekuatan dan kelemahannya (4.1.1)
- Murid boleh memahami dan menggunakan kata nama dan kata pinjaman dengan betul (5.1.1)
Tema 1 bertajuk Suluh masa depan. Tema ini mengajak murid Tingkatan 3 merancang masa depan: membuat azam, menghargai kejayaan, memilih laluan pendidikan selepas Tingkatan 3, menghormati jasa guru dan mengejar impian walaupun berdepan cabaran. Petikan dalam buku teks (ms. 1–13) menjadi bahan untuk kosa kata, laras bahasa berita dan laporan, kata nama dan kata pinjaman, serta apresiasi drama dan gurindam.
| Unit | Kemahiran | Bahan dalam buku teks | ms. |
|---|---|---|---|
| Selamat Kembali ke Sekolah! | Mendengar dan bertutur (1.1.1) | Lagu “Dendang Tahun Baharu” | 2 |
| Mendengar dan bertutur (1.1.1) | Ucapan azam “Azam Tahun Baharu” | 3 | |
| Berkreativiti di Alam Simfoni | Membaca (2.1.1) | Berita “Alunan Perak Orkestra Simfonik Negara” | 4 |
| Membaca (2.1.1) | Laporan “Pencapaian Tertinggi Tahun 2015–2017” | 5 | |
| Ke Manakah Kita? | Menulis (3.1.1) | Laluan pendidikan selepas Tingkatan 3 | 6 |
| Menulis (3.1.1) | Transformasi Pendidikan Vokasional | 7 | |
| Alam Terbentang Menjadi Guru | Mendengar (1.2.2); tatabahasa (5.1.1) | Lingkungan pendidikan | 8 |
| Mendengar (1.2.2); tatabahasa (5.1.1) | Projek Taman Sains Rumah Guru | 9 | |
| PIPOA | Membaca istilah (2.2.1) | PIPOA Menggalas Amanah | 10 |
| Seni bahasa (4.1.1) | Drama “Berlari Mengejar Impian” | 11 | |
| Kosa kata; gurindam | Cari Kata; “Gurindam Ilmu” | 12–13 |
1.1Lagu “Dendang Tahun Baharu” dan ucapan azam
Mesej lagu (ms. 2)
Lagu ini memberi semangat untuk memulakan tahun persekolahan yang baharu. Setiap rangkap menyentuh satu perkara:
- Rangkap 1: hari pertama ke sekolah, kita atur langkah dengan semangat dan iltizam yang penuh; kita ingin pulang membawa kejayaan.
- Rangkap 2: era baharu dunia menuntut kita mencabar daya pemikiran; jangan leka dan berangan-angan kerana kita akan ketinggalan.
- Rangkap 3: andai kita gagal hari ini, jangan putus asa kerana tewas hari ini bukan selama-lamanya; teruskan berusaha sehingga berjaya.
- Korus: kita berusaha bersama-sama, bergandingan bahu dan menempuh cabaran untuk menggapai cita-cita.
Iltizam ialah azam atau tekad yang kuat untuk melakukan sesuatu. Kata ini ialah kata pinjaman daripada bahasa Arab.
Ucapan azam (ms. 3)
| Pelajar | Azam | Peribahasa yang digunakan |
|---|---|---|
| Durgashiny | Menguruskan masa dengan lebih baik dan mematuhi jadual belajar | Kerja bertangguh tak menjadi, kerja beransur tak bertahan |
| Mohd Akram Ifwat | Bergiat aktif dalam kokurikulum tetapi pelajaran tetap keutamaan | Yang dikejar tak dapat, yang dikendong berciciran |
| Ng Xi Zue | Menambah sumber tabungan (wang saku dan angpau); dividen dan bonus agak lumayan | Segenggam jadi segantang, sekepal jadi segunung |
| Athifah Najihah | Menjaga ibadah dan menjadikan semua kerja sebagai ibadah dengan niat yang baik | – |
| Peribahasa | Maksud |
|---|---|
| Kerja bertangguh tak menjadi, kerja beransur tak bertahan | Kerja yang ditangguh-tangguhkan atau dibuat sedikit demi sedikit tidak akan siap atau tidak sempurna. |
| Yang dikejar tak dapat, yang dikendong berciciran | Kerana mengejar sesuatu yang belum pasti, yang sudah ada pun hilang atau rosak. |
| Segenggam jadi segantang, sekepal jadi segunung | Sesuatu yang sedikit, jika dikumpulkan dengan rajin, lama-lama menjadi banyak. |
Punca azam tidak tercapai (aktiviti ms. 3): tiada perancangan, mudah putus asa, suka bertangguh, pengaruh rakan, tiada disiplin. Langkah mengatasi: tulis matlamat yang jelas dan boleh dicapai, buat jadual, minta bantuan guru atau ibu bapa, dan bermula sekarang.
Ejaan: berazam (awalan ber- + azam), tabungan, kokurikulum (satu perkataan), iltizam.
Apakah maksud “segenggam jadi segantang, sekepal jadi segunung”?
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
Sesuatu yang sedikit, jika ditambah sedikit demi sedikit, akhirnya menjadi banyak. Dalam ucapan Ng Xi Zue, ia merujuk kepada menambah tabungan.
1.2Laras bahasa berita dan laporan (ms. 4–5)
Dua bahan dalam unit “Berkreativiti di Alam Simfoni” menceritakan kejayaan yang sama, iaitu Orkestra Simfonik Sekolah Seri Puteri (SPWinds), tetapi dengan laras bahasa yang berbeza.
Laras bahasa ialah gaya atau ragam bahasa yang dipilih mengikut tujuan, bahan dan khalayak, misalnya laras berita, laras laporan, laras iklan dan laras sains.
| Aspek | Berita (ms. 4) | Laporan (ms. 5) |
|---|---|---|
| Tujuan | Menyampaikan peristiwa terkini kepada orang ramai | Memberi maklumat lengkap kepada pihak tertentu tentang sesuatu aktiviti atau pencapaian |
| Ciri awal | Tajuk dan baris tarikh dan tempat (KERKRADE, 28 Julai) | Tajuk, pendahuluan yang memperkenalkan organisasi |
| Isi | Ayat pertama memuatkan perkara utama: siapa, apa, di mana, bila; kemudian kata-kata sumber | Latar belakang, butiran mengikut tahun (kronologi), rumusan atau cadangan |
| Sumber / pengesahan | Petikan kata-kata guru penasihat dan Presiden SPWinds | Sumber: Sekolah Seri Puteri |
| Penutup | Biasanya berakhir dengan petikan atau maklumat tambahan | Nama, jawatan pelapor dan tarikh (Setiausaha Orkestra Simfonik, 25 Januari) |
| Bahasa | Ringkas, padat dan objektif | Formal, tepat, objektif, tersusun |
Fakta penting daripada bahan
| Perkara | Maklumat |
|---|---|
| Anugerah 2017 | Anugerah Perak, 18th World Music Contest 2017, Kerkrade (mulai 19 Julai hingga 27 Julai, iaitu “semalam” bagi berita bertarikh 28 Julai) |
| Ahli yang bertanding | 57 orang ahli SPWinds (Seri Puteri Symphonic Winds) |
| Jumlah ahli orkestra | 99 orang murid, tingkatan satu hingga lima; ditubuhkan pada tahun 1976 |
| Rahsia kejayaan | Komitmen dan kerja keras dalam rejim latihan yang dijadualkan sepanjang tahun |
| 2015 | Anugerah Gangsa, New York Wind Band Festival di Carnegie Hall, New York (9 Mac 2015) |
| 2016 | Anugerah Emas, Los Angeles International Music Festival (diumumkan 21 Jun 2016 di Walt Disney Concert Hall) |
Baca soalan dengan teliti: 57 ialah bilangan ahli yang mengambil bahagian dalam pertandingan 2017 (berita); 99 ialah jumlah keseluruhan ahli orkestra (laporan). Jangan campur aduk.
Sebutan, intonasi dan nada semasa membaca berita: sebut nama pertandingan dan tempat dengan jelas, baca dengan nada tetap dan serius, berhenti sebentar pada tanda baca, dan jangan terlalu laju. Laporan pula dibaca dengan nada formal dan tenang.
Pemangkin ialah sesuatu yang mendorong atau mempercepat perubahan. Dalam berita, ciri murid yang berketerampilan dan berkepemimpinan diharapkan menjadi pemangkin kepada perubahan dunia.
Nyatakan dua perbezaan antara berita dan laporan berdasarkan ms. 4–5.
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
Mana-mana dua: berita ada baris tarikh dan tempat, laporan ada nama dan jawatan pelapor serta tarikh; berita memetik kata-kata sumber, laporan menyusun butiran mengikut tahun; berita menumpukan peristiwa terkini, laporan memberi rumusan dan cadangan.
1.3Laluan pendidikan selepas Tingkatan 3 (ms. 6–7)
Buku teks Bahasa Melayu Tingkatan 3, ms. 6 (Sumber: Agensi Kelayakan Malaysia, 13 Oktober 2016).
| Pilihan | Laluan | Tempoh |
|---|---|---|
| Pilihan 1 | Tingkatan 4 dan 5 (SPM), kemudian Prauniversiti / Asasi / Matrikulasi, atau Diploma (UA / US / ILKA) | Prauniversiti 1–2 tahun; Diploma 3 tahun; Ijazah Sarjana Muda 2½–5 tahun |
| Pilihan 2 | Sijil Kemahiran | 1–2 tahun |
| Pilihan 3 | Aliran vokasional: Sijil Vokasional atau Diploma Vokasional | 2 tahun bagi setiap satu |
Laluan vokasional ke ijazah
Selepas diploma atau sijil vokasional, murid boleh menjalani latihan industri selama 3 bulan, lalu menyambung ke Ijazah Sarjana Muda jika memenuhi dua kriteria: (1) mempunyai pengalaman pekerjaan sekurang-kurangnya sehingga berumur 21 tahun; (2) memperoleh sijil APEL (Accreditation of Prior Experiential Learning) daripada MQA, iaitu proses pengakreditasian pembelajaran terdahulu.UA = Universiti Awam; US = Universiti Swasta; ILKA = Institut Latihan Kemahiran Awam.
Transformasi Pendidikan Vokasional (ms. 7)
- Satu daripada 25 inisiatif utama dalam Pelan Pembangunan Pendidikan Malaysia (PPPM) 2013–2025.
- Menyumbang kepada agenda transformasi Malaysia sebagai negara berpendapatan tinggi; matlamat akhirnya ialah memenuhi keperluan tenaga kerja mahir negara.
- Program Pendidikan Asas Vokasional diperkenalkan pada peringkat menengah rendah (Tingkatan 1 hingga 3) di sekolah menengah harian; Kolej Vokasional (KV) diperkenalkan pada peringkat menengah atas.
- Kurikulum yang digunakan ialah Kurikulum Standard Kolej Vokasional (KSKV).
- Bidang kursus: Teknologi Kejuruteraan, Pertanian, Penjagaan dan Perkhidmatan Masyarakat, Hospitaliti dan Pelancongan, serta Teknologi Maklumat dan Komunikasi.
Kosa kata dan istilah
| Perkataan | Makna | Contoh ayat |
|---|---|---|
| beralih angin | bertukar atau mengubah pilihan (ungkapan dalam teks) | Selepas PT3, Hafiz beralih angin ke sekolah aliran vokasional. |
| merekayasa | mereka bentuk atau menyusun semula supaya lebih baik | Kementerian merekayasa sistem pendidikan vokasional. |
| modal insan | kualiti manusia yang berilmu, berkemahiran dan berakhlak | Pendidikan melahirkan modal insan yang cemerlang. |
| kebolehpasaran | keupayaan seseorang mendapat pekerjaan di pasaran | Kemahiran teknikal meningkatkan kebolehpasaran graduan. |
| berdaya saing | mampu bersaing dengan pihak lain | Pekerja yang berdaya saing sangat diperlukan oleh industri. |
| martabat | darjat, kedudukan yang tinggi | Usaha ini mengangkat martabat pendidikan vokasional. |
| vokasional | berkaitan dengan latihan kemahiran untuk sesuatu pekerjaan | Kolej vokasional melatih murid dalam bidang teknikal. |
Ejaan dan imbuhan: kebolehpasaran (satu perkataan, ke- … -an), berdaya saing (dua perkataan), pengakreditasian (peN- … -an + kata pinjaman akreditasi).
Namakan tiga bidang kursus yang ditawarkan di Kolej Vokasional.
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
Mana-mana tiga: Teknologi Kejuruteraan; Pertanian; Penjagaan dan Perkhidmatan Masyarakat; Hospitaliti dan Pelancongan; Teknologi Maklumat dan Komunikasi (ms. 7).
1.4Lingkungan pendidikan dan jasa guru (ms. 8–9)
Bahan ms. 8 menegaskan bahawa alam pendidikan tidak mempunyai lingkungan yang khusus: kita boleh belajar itu ini, di mana-mana sahaja, dengan siapa-siapa sahaja dan melalui apa-apa kaedah pun (sekolah, rumah, internet, alam sekitar). Hal ini menekankan bahawa pembelajaran berlaku sepanjang hayat.
| Ciri Projek Taman Sains Rumah Guru (ms. 9) | Huraian |
|---|---|
| Oleh | Encik Mohamad bin Omar, Guru Cemerlang Biologi, SMK Bunut Susu, Pasir Mas, Kelantan |
| Pengiktirafan | Anugerah Inovasi Kementerian Pendidikan Malaysia, peringkat negeri Kelantan |
| Koleksi tumbuhan | Tumbuhan berkayu, herba, pokok renek, epifit, kulat saprofit, pokok hiasan dan tumbuhan akuatik di halaman rumah guru |
| Pembelajaran | Di luar bilik darjah dan luar waktu persekolahan; pembelajaran koperatif, kolaboratif dan inkuiri penemuan; berasaskan modul dengan latihan KBAT |
| Peranan guru | Pemudah cara; murid belajar secara akses kendiri, terarah kendiri, tahap kendiri dan penilaian kendiri |
Menerangkan maksud ayat secara bertatasusila: gunakan bahasa yang sopan, beri contoh daripada bahan, dan jangan memotong cakap orang lain. Contoh: “Guru bekerja tanpa batasan tempat, masa dan wang ringgit” bermaksud guru sanggup berkorban dan bekerja bila-bila dan di mana-mana demi pendidikan anak bangsa.
Kosa kata dari ms. 9
| Istilah | Makna |
|---|---|
| epifit | pokok menumpang pada pokok lain tanpa mengambil makanan daripadanya |
| saprofit | kulat atau organisma yang mendapat makanan daripada bahan reput |
| akuatik | hidup di dalam air |
| herba | tumbuhan yang batangnya lembut dan tidak berkayu |
| modus operandi | cara sesuatu kerja dijalankan (ungkapan Latin) |
| pemudah cara | orang yang membantu proses pembelajaran menjadi lebih mudah (fasilitator) |
Apakah maksud “lingkungan pendidikan tidak mempunyai batasan”?
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
Kita boleh belajar di mana-mana, bila-bila, daripada sesiapa dan melalui apa-apa kaedah, bukan di sekolah sahaja (ms. 8).
1.5Tatabahasa: kata nama dan kata pinjaman (ms. 9)
Kata nama ialah perkataan yang menamakan orang, haiwan, tempat, benda, institusi atau konsep. Kata nama terbahagi kepada kata nama am dan kata nama khas.
| Jenis | Ciri | Contoh daripada tema ini |
|---|---|---|
| Kata nama khas | Nama khusus; huruf pertama huruf besar | Sekolah Seri Puteri, Kerkrade, Jabatan Kemajuan Orang Asli, Pahang, Kuala Rompin |
| Kata nama am (konkrit) | Dapat dilihat atau disentuh | orkestra, sekolah, tumbuhan, komputer |
| Kata nama am (abstrak) | Konsep atau idea | kejayaan, azam, pendidikan, kreativiti |
| Kata nama terbitan | Kata dasar + imbuhan | kejayaan, pendidikan, persembahan, pembelajaran, tabungan |
| Kata nama majmuk | Dua kata dasar yang membawa satu makna | modal insan, sekolah menengah, guru cemerlang, wang saku |
Kata pinjaman ialah perkataan yang dipinjam daripada bahasa lain, lalu disesuaikan ejaan dan sebutannya dengan bahasa Melayu. Sumber utama ialah bahasa Arab, Inggeris, Sanskrit, Cina dan Tamil; kata Latin pula sering masuk melalui bahasa Inggeris.
| Sumber | Contoh daripada Tema 1 |
|---|---|
| Arab | iltizam, ibadah, tawakal, ilmu, akhirat, abad, azam |
| Inggeris | universiti, orkestra, festival, kreativiti, inovasi, kolaboratif, koperatif, akademik, bonus, dividen, profesional |
| Latin | modus operandi, optimum |
| Cina (Hokkien) | angpau |
| Sanskrit | guru, pahala, cita-cita |
| Ejaan asal (Inggeris) | Ejaan Bahasa Melayu |
|---|---|
| creativity | kreativiti |
| innovation | inovasi |
| cooperative | koperatif |
| collaborative | kolaboratif |
| university | universiti |
| vocational | vokasional |
Kesalahan lazim: kreatifiti → kreativiti; universitas → universiti. Jangan keliru antara inovatif (kata adjektif) dengan inovasi (kata nama). Gunakan Kamus Dewan untuk mengesahkan ejaan.
Cara menerangkan kata pinjaman: (1) nyatakan makna dalam bahasa Melayu; (2) rujuk kamus; (3) bina satu ayat yang menunjukkan konteks. Contoh: kolaboratif bermaksud bekerjasama; “Pembelajaran kolaboratif menggalakkan murid bekerjasama menyiapkan projek.”
Golongkan: Kerkrade, kejayaan, orkestra, iltizam sebagai kata nama khas atau kata nama am, dan nyatakan satu yang ialah kata pinjaman Arab.
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
Kerkrade: kata nama khas (nama tempat). Kejayaan: kata nama am abstrak (terbitan). Orkestra: kata nama am konkrit (kata pinjaman Inggeris). Iltizam: kata nama am abstrak, kata pinjaman Arab.
1.6PIPOA dan drama “Berlari Mengejar Impian” (ms. 10–11)
PIPOA Menggalas Amanah (ms. 10)
PIPOA ialah Pusat Intelek Pelajar Orang Asli, projek perintis Jabatan Kemajuan Orang Asli (JAKOA). Singkatan PIPOA ialah akronim yang dibaca sebagai satu perkataan.
| Perkara | Maklumat |
|---|---|
| Lokasi dan tapak | Kuala Rompin, Pahang; 3.07 hektar; dibina tahun 2010 |
| Pentadbiran | Mula beroperasi 2011; pengambilan murid pertama 2012 (34 orang) |
| Murid ditempatkan | SMK Seri Rompin dan SMK Rompin Permai |
| Tujuan | Melahirkan insan cemerlang; mengurangkan kadar keciciran; menyediakan kemudahan pembelajaran sempurna; meningkatkan tahap pendidikan Orang Asli ke peringkat menengah; meningkatkan bilangan cendekiawan Orang Asli |
| Tahun | 2013 | 2014 | 2015 | 2016 | 2017 | 2018 |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Bilangan murid | 61 | 95 | 87 | 94 | 82 | 96 |
Membaca data: bilangan tertinggi ialah 96 (2018); bilangan terendah ialah 61 (2013). Murid bertambah daripada 61 kepada 95 antara 2013 dan 2014 (tambahan 34), kemudian turun sedikit pada 2015 dan 2017. Jumlah murid sepanjang tempoh itu = 61 + 95 + 87 + 94 + 82 + 96 = 515.
Drama “Berlari Mengejar Impian” (ms. 11)
Babak 1 berlangsung di Makmal Komputer PIPOA. Shahrul dan Winnie membaca berita lama (2016) tentang pencapaian pendidikan Orang Asli, lalu mengimbau kejayaan Kak Wong Siew May dan Kak Eileen.
| Unsur | Dalam drama |
|---|---|
| Watak | Shahrul (bersemangat, mengenang kata-kata warden), Winnie (mengagumi kejayaan kakak dan rakan) |
| Latar tempat | Makmal Komputer, PIPOA |
| Latar masa | Masa kini; berita lama tahun 2016 |
| Persoalan | Semangat belajar walaupun hidup susah; sokongan pelbagai pihak; menyesuaikan diri dalam persekitaran baharu |
| Nilai | Kegigihan, bersyukur, tidak mudah putus asa, hormat kepada guru dan pihak yang membantu |
| Pengajaran | Kemiskinan atau kepayahan tidak menghalang kita untuk berjaya jika kita berusaha |
Data dalam berita ms. 11
RM17.5 juta peruntukan; 797 pelajar di universiti tempatan; 72 pelajar bertajaan ke luar negara; 94 sekolah rendah Orang Asli; 26 911 murid di sekolah rendah dan 14 023 di sekolah menengah. Jumlah murid sekolah rendah dan menengah = 26 911 + 14 023 = 40 934.Kekuatan dan kelemahan drama (aktiviti ms. 10): kekuatan: dialog mudah difahami, mengandungi nilai dan data sebenar, watak menjadi teladan. Kelemahan: babak pendek, konflik kurang, watak tidak banyak berkembang.
Apakah kata-kata azimat warden yang diingati oleh Shahrul?
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
“Tatkala berdepan dengan pelbagai ragam manusia, bawalah minda yang cerdas, jangan dibawa hati yang waswas dan tewas.” (ms. 11)
1.7Kosa kata, “Cari Kata” dan “Gurindam Ilmu” (ms. 12–13)
Cari Kata (ms. 12)
Papan permainan ini menyembunyikan perkataan daripada tema, antaranya abad, akuatik, anugerah, asli, beriadah, bertangguh, bonus, dividen, epifit, era, herba, ibadah, inkuiri, iltizam, inovasi, kolaboratif, koperatif, kreativiti, leka, menggapai, modus, pancaindera, saprofit, universiti. Bina ayat sendiri bagi setiap perkataan mengikut konteks.
| Perkataan | Makna | Contoh ayat |
|---|---|---|
| era | zaman, tempoh masa | Era teknologi menuntut kita menguasai kemahiran digital. |
| abad | seratus tahun | Pembelajaran abad ke-21 menekankan kreativiti. |
| leka | lalai, terlupa kerana asyik melakukan sesuatu | Murid yang leka bermain gajet lupa menyiapkan kerja rumah. |
| bertangguh | menunda; melewatkan kerja | Jangan bertangguh menyiapkan projek sehingga hari akhir. |
| menggapai | berusaha mencapai (sesuatu yang tinggi atau jauh) | Dia berusaha menggapai cita-cita sebagai doktor. |
| dividen | bahagian keuntungan yang dibayar kepada pelabur | Dividen simpanan itu diterima setiap tahun. |
| anugerah | pemberian atau penghormatan sebagai tanda kejayaan | Orkestra itu menerima Anugerah Perak. |
Gurindam Ilmu (ms. 13)
Gurindam ialah puisi tradisional yang biasanya terdiri daripada dua baris dalam satu pasang. Baris pertama memberi syarat atau soalan, baris kedua memberi akibat atau jawapan. Rima akhir kedua-dua baris sama (a, a). “Gurindam Ilmu” karya Zanariah binti Abdol memberi pesanan tentang kepentingan ilmu.
| Rangkap | Maksud |
|---|---|
| Tuntutlah ilmu jangan lena, / Agar menjadi bijak laksana. | Rajin menuntut ilmu supaya menjadi bijak. |
| Tuntut ilmu jangan bertangguh, / Jati diri mengakar teguh. | Jangan menangguhkan; ilmu menguatkan jati diri. |
| Ilmu dituntut umpama air, / Selama diamalkan pahala mengalir. | Ilmu yang diamalkan membawa pahala berterusan. |
| Tanpa ilmu fikiran dikurung, / Bagai katak di bawah tempurung. | Orang tanpa ilmu berfikiran sempit. |
Menulis perenggan tentang kepentingan ilmu: mulakan dengan ayat topik, beri isi (membentuk jati diri, mendatangkan kebahagiaan dunia dan akhirat), huraian, contoh daripada gurindam, dan kesimpulan.
Bezakan: gurindam (dua baris, rima a-a, ada sebab dan akibat) dengan pantun (empat baris, ada pembayang dan maksud, rima a-b-a-b).
Apakah maksud “bagai katak di bawah tempurung” dalam gurindam ini?
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
Orang yang berpengetahuan sempit kerana tidak menuntut ilmu dan tidak mengetahui dunia luar.
Rumusan
| Bahagian | Perkara mesti ingat |
|---|---|
| Lagu dan azam | Iltizam, jangan leka, jangan putus asa; peribahasa: kerja bertangguh tak menjadi, yang dikejar tak dapat yang dikendong berciciran, segenggam jadi segantang |
| Berita dan laporan | Berita: baris tarikh dan tempat, kata sumber; laporan: pendahuluan, butiran kronologi, nama dan jawatan pelapor. SPWinds: Anugerah Perak 2017 (57 ahli bertanding; 99 ahli keseluruhan) |
| Laluan pendidikan | Pilihan 1: Tingkatan 4 dan 5 (SPM); Pilihan 2: Sijil Kemahiran; Pilihan 3: Sijil atau Diploma Vokasional; APEL daripada MQA; KSKV |
| Guru dan inovasi | Pendidikan tiada lingkungan khusus; Taman Sains Rumah Guru; guru pemudah cara; pembelajaran koperatif, kolaboratif, inkuiri |
| Kata nama | Khas (huruf besar) dan am (konkrit dan abstrak); terbitan; majmuk |
| Kata pinjaman | Arab (iltizam, ibadah), Inggeris (kreativiti, universiti, bonus), Latin (modus operandi); ejaan disesuaikan |
| PIPOA dan drama | JAKOA; 3.07 hektar; Kuala Rompin; murid 2013–2018; drama “Berlari Mengejar Impian” |
| Gurindam | Dua baris, rima a-a; ilmu penyuluh kehidupan; katak di bawah tempurung |