Bahasa Melayu soalan, tema 13
NamaKelasTarikh
Segalanya bermula di sini
45 markah. Guna mod Latihan untuk menyemak setiap jawapan, atau mod Peperiksaan untuk menjawab semua soalan dahulu.
Bahagian A: soalan objektif
10 markahPilih satu jawapan yang paling tepat bagi setiap soalan.
1
Soalan 1
Apakah nama saintifik burung botak upeh?
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
B
Bahan “Burung Botak Upeh” (ms. 176) menyatakan nama saintifiknya Mycteria cinerea.
2
Soalan 2
Habitat semula jadi burung botak upeh ialah
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
A
Dahulu burung ini sering kelihatan di kawasan hutan paya bakau (ms. 176).
3
Soalan 3
Dunia ini pinjaman hanya,Apakah rima akhir rangkap syair di atas?
Tiada apa kita yang punya,
Kembalikan upeh ke tempat asalnya,
Tugas siapa usah ditanya.
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
C
hanya, punya, asalnya, ditanya berima sama (a-a-a-a). Rima a-b-a-b ialah pantun empat kerat (ms. 177).
4
Soalan 4
Dalam perundingan memilih bahan hiasan bilik darjah, ungkapan yang paling santun dan rasional ialah
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
D
Pilihan D menghormati cadangan lain dan memberi alasan. A, B dan C kasar atau memaksa (ms. 175).
5
Soalan 5
Antara berikut, yang manakah kelebihan Sistem Agihan Air Aliran Graviti di Telaga Tujuh?
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
B
Sistem ini dibangunkan tanpa menggunakan kuasa elektrik, cekap, mesra alam dan berkesan dari segi kos (ms. 178). Graviti menarik air ke bawah, bukan ke atas.
6
Soalan 6
Berapakah bilangan taman georimba di bawah Langkawi UNESCO Global Geopark?
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
C
Tiga: Kambria Machinchang, Kars Kilim dan Marmar Dayang Bunting (ms. 182). Sebelas ialah gelaran Langkawi, bukan bilangan georimba.
7
Soalan 7
Mengapakah Taman Georimba Kambria Machinchang dikatakan yang tertua daripada tiga georimba di Langkawi?
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
A
Usia batuan menentukan georimba yang tertua. Kereta kabel, tahun dibuka dan pengiktirafan tidak menunjukkan usia geologi (ms. 182).
8
Soalan 8
Antara ayat berikut, yang manakah ayat tunggal susunan songsang?
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
D
Predikat “sungguh menarik” didahulukan sebelum subjek “hidupan marin di akuarium itu”. A ialah susunan biasa, B ayat majmuk pancangan, C ayat majmuk gabungan.
9
Soalan 9
Burung yang terancam itu dilepaskan semula di Kuala Gula.
Ayat di atas ialah ayat majmuk jenis
Ayat di atas ialah ayat majmuk jenis
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
C
Ayat ini mengandungi klausa relatif “yang terancam itu” yang dipancangkan pada ayat induk, maka ayat majmuk pancangan relatif.
10
Soalan 10
Berdasarkan bahan grafik “Pencemaran Plastik” (ms. 185): kertas berlapisan plastik 5 tahun, kain nilon 30 hingga 40 tahun, tin aluminium 80 hingga 100 tahun, beg plastik 20 hingga 1000 tahun. Pernyataan yang betul ialah
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
B
Beg plastik sehingga 1000 tahun, lebih lama daripada tin aluminium (80 hingga 100 tahun). A salah (30–40 kurang daripada 80–100), C salah (5 tahun) dan D salah kerana beg plastik sehingga 1000 tahun.
Bahagian B: soalan berstruktur
35 markahJawab semua soalan. Tulis jawapan dalam ayat yang lengkap apabila diminta.
11
Soalan 11
Pilih jawapan yang betul berdasarkan bahan dalam bab ini.
[1 markah]
(a)Program Pelepasan Semula Burung Botak Upeh dijalankan pada tahun
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
2007
[1 markah]
(b)Program itu dijalankan di Kuala Gula, negeri
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
Perak
[1 markah]
(c)Langkawi diiktiraf UNESCO sebagai geopark ke-
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
52
[1 markah]
(d)Air Terjun Telaga Tujuh terletak di Gunung
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
Machinchang
Program 2007 di Kuala Gula, Perak (ms. 176); geopark ke-52 pada 2007 (ms. 182); Telaga Tujuh bermula dari puncak Gunung Machinchang (ms. 178).
12
Soalan 12
Nyatakan pola ayat bagi setiap ayat berikut.
[1 markah]
(a)Kakak guru sejarah.
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
FN + FN
[1 markah]
(b)Ombak di pantai itu sangat kuat.
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
FN + FA
[1 markah]
(c)Pelancong itu berkunjung ke Langkawi.
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
FN + FK
[1 markah]
(d)Taman georimba itu di utara Kedah.
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
FN + FS
Predikat ialah frasa nama (guru sejarah), frasa adjektif (sangat kuat), frasa kerja (berkunjung ke Langkawi) dan frasa sendi nama (di utara Kedah).
13
Soalan 13
Tukarkan setiap ayat kepada susunan songsang.
[1 markah]
(a)Pelawat itu terpegun melihat diorama dasar laut.
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
Tandakan setiap isi yang betul.
[1 markah]
(b)Harga ikan kembung di Kelantan sangat mahal.
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
Tandakan setiap isi yang betul.
14
Soalan 14
Cerakinkan setiap ayat majmuk kepada dua ayat tunggal.
[2 markah]
(a)Burung botak upeh semakin berkurang kerana hutan bakau ditebang.
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
Tandakan setiap isi yang betul.
[2 markah]
(b)Air jernih mengalir dari satu telaga ke telaga lain dan ditapis oleh agen semula jadi.
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
Tandakan setiap isi yang betul.
15
Soalan 15
Baca rangkap syair di bawah, kemudian jawab soalan yang berikutnya.
Nasibnya kini sudah berubah,
Si burung botak upeh tidak bertambah,
Hutan bakau rakus dirambah,
Sarang si upeh ke bumi menyembah.
Petikan “Syair Burung Botak Upeh” (Zuhaa Zayyan), buku teks Bahasa Melayu Tingkatan 4, ms. 177.
[1 markah]
(a)Apakah maksud hutan bakau rakus dirambah?
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
Tandakan setiap isi yang betul.
[1 markah]
(b)Nyatakan rima akhir rangkap ini.
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
a, a, a, a
[1 markah]
(c)Nyatakan satu persoalan dalam rangkap ini.
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
Mana-mana 1 isi
Tandakan setiap isi yang betul.
[1 markah]
(d)Nyatakan satu nilai atau pengajaran yang boleh diambil daripada syair ini.
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
Mana-mana 1 isi
Tandakan setiap isi yang betul.
16
Soalan 16
Baca petikan daripada Sulalatus Salatin, kemudian jawab soalan yang berikutnya.
… “Nama hamba Dang Raya Rani, hambalah pengetua Puteri Gunung Ledang …” … “akan titah tuan puteri, jikalau Raja Melaka hendakkan aku, perbuatkanlah aku jambatan emas satu dan jambatan perak satu, dari Melaka datang ke Gunung Ledang itu. Akan peminangnya hati nyamuk tujuh dulang; hati kuman tujuh dulang; air mata setempayan; air pinang muda setempayan; darah anak raja yang bernama Raja Ahmad itu semangkuk …”
Petikan Sejarah Melayu (Sulalatus Salatin), buku teks Bahasa Melayu Tingkatan 4, ms. 186.
[1 markah]
(a)Siapakah Dang Raya Rani?
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
Tandakan setiap isi yang betul.
[2 markah]
(b)Nyatakan dua syarat yang dikemukakan oleh Puteri Gunung Ledang.
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
Mana-mana 2 isi
Tandakan setiap isi yang betul.
[2 markah]
(c)Pada pendapat anda, mengapakah Puteri Gunung Ledang mengemukakan syarat yang sukar itu? Beri satu alasan.
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
Tandakan setiap isi yang betul.
17
Soalan 17
Gunakan jadual harga purata (RM sekilogram, Jun 2018) untuk menjawab soalan.
| Item | Johor | Kedah | Kelantan | Melaka |
|---|---|---|---|---|
| Bayam | 4.70 | 4.31 | 4.45 | 4.65 |
| Ayam | 8.02 | 8.01 | 7.59 | 7.71 |
| Ikan kembung | 14.10 | 13.52 | 15.69 | 15.08 |
| Udang | 29.72 | 26.42 | 31.33 | 30.11 |
Diubah suai daripada Soalan 1, buku teks Bahasa Melayu Tingkatan 4, ms. 184.
[1 markah]
(a)Di negeri manakah ikan kembung paling murah?
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
Kedah
Tandakan setiap isi yang betul.
[1 markah]
(b)Hitung beza harga sekilogram udang antara Johor dengan Kedah.
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
RM3.30
Tandakan setiap isi yang betul.
[2 markah]
(c)Puan Salmah di Kedah membeli 2 kg ayam. Di Johor, dia membeli 1 kg bayam. Hitung jumlah harga kedua-dua pembelian itu.
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
RM20.72
Tandakan setiap isi yang betul.
18
Soalan 18
Bahan grafik “Pencemaran Plastik” menyatakan: beg plastik mengambil masa 20 hingga 1000 tahun untuk dilupuskan; kertas berlapisan plastik 5 tahun; tin aluminium 80 hingga 100 tahun; hanya 9% sisa plastik dikitar semula pada tahun 2012; 100 000 kehidupan marin mati terperangkap dengan sisa plastik.
Diubah suai daripada Soalan 3, buku teks Bahasa Melayu Tingkatan 4, ms. 185 (FRIM).
[1 markah]
(a)Berapakah perbezaan minimum masa pelupusan, dalam tahun, antara tin aluminium dengan kertas berlapisan plastik?
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
75 tahun
Tandakan setiap isi yang betul.
[1 markah]
(b)Nyatakan satu kesan pencemaran plastik kepada hidupan marin.
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
Mana-mana 1 isi
Tandakan setiap isi yang betul.
[2 markah]
(c)Cadangkan satu langkah untuk mengurangkan pencemaran plastik dan berikan sebab langkah itu dicadangkan.
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
Tandakan setiap isi yang betul.
19
Soalan 19
Tulis satu perenggan (60 hingga 80 patah perkataan) tentang usaha memelihara haiwan yang terancam. Kemukakan dua isi, beri huraian atau contoh, dan gunakan sekurang-kurangnya satu penanda wacana.
[4 markah]
(a)Perenggan anda:
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
Pelbagai usaha perlu dilakukan untuk memelihara haiwan yang terancam. Pertama, habitat haiwan mesti dipulihara, misalnya dengan menanam semula hutan bakau. Hal ini dikatakan demikian kerana kehilangan habitat menyebabkan haiwan seperti burung botak upeh sukar mencari makanan. Selain itu, program pelepasan semula seperti yang dijalankan di Kuala Gula, Perak membantu meningkatkan populasi burung itu. Oleh itu, semua pihak harus bergabung tenaga agar haiwan terancam tidak pupus.
Tandakan setiap isi yang betul.