Sejarah nota, bab 5
Persekutuan Tanah Melayu 1948
Buku teks Sejarah Tingkatan 4 KSSM, halaman 124–143
Matlamat bab ini
- Murid boleh menjelaskan latar belakang penubuhan Persekutuan Tanah Melayu 1948 termasuk Jawatankuasa Kerja, gerakan nasionalis Melayu radikal, PUTERA-AMCJA dan Perlembagaan Rakyat (5.1)
- Murid boleh menerangkan faktor penubuhan Persekutuan Tanah Melayu 1948 iaitu penentangan orang Melayu terhadap Malayan Union, cadangan Raja-raja Melayu dan UMNO serta sokongan pentadbir British (5.2)
- Murid boleh menghuraikan ciri-ciri Persekutuan Tanah Melayu 1948 dari segi pentadbiran, kuasa Raja-raja Melayu, perundangan dan kewarganegaraan (5.3)
- Murid boleh merasionalkan kesan penubuhan Persekutuan Tanah Melayu 1948 terhadap kedudukan Raja-raja Melayu, orang Melayu, kewarganegaraan dan kerjasama kaum (5.4)
- Murid boleh menghargai kepentingan mempertahankan kedaulatan negara dan bersemangat waja dalam perjuangan
Bab ini menerangkan bagaimana Persekutuan Tanah Melayu 1948 menggantikan Malayan Union: latar belakang penubuhannya, faktor, ciri-ciri dan kesannya kepada negara kita.
5.1Latar belakang penubuhan
Persekutuan ialah gabungan beberapa buah negeri di bawah satu unit pentadbiran, dengan kerajaan pusat dan kerajaan negeri.
Persekutuan Tanah Melayu diperkenalkan bagi menggantikan Malayan Union 1946 yang ditolak oleh penduduk tempatan.
Jawatankuasa Kerja (25 Julai 1946)
| Perkara | Butiran |
|---|---|
| Matlamat | Membincangkan asas Perjanjian Persekutuan Tanah Melayu 1948 |
| Keahlian | Wakil Raja-raja Melayu, wakil UMNO (antaranya Dato’ Onn Jaafar) dan pegawai kanan British (antaranya A.T. Newboult) |
| Tempoh | Lima bulan: awal Ogos hingga pertengahan November 1946 |
| Rangka dibentangkan | 20 November 1946, dalam persidangan Raja-raja Melayu, wakil British dan UMNO |
Cadangan Jawatankuasa Kerja
- Menyatukan semua negeri Melayu dalam satu pentadbiran bersama dua buah Negeri-negeri Selat.
- Memulihkan kedudukan dan kedaulatan Raja-raja Melayu.
- Menjaga kedudukan istimewa orang Melayu dan kepentingan sah kaum lain.
- Menubuhkan Dewan Perundangan Negeri bagi setiap negeri.
- Mengenakan syarat kewarganegaraan yang ketat.
Penentangan golongan radikal dan bukan Melayu
| Gabungan | Anggota dan pemimpin | Pendirian |
|---|---|---|
| PUTERA (Pusat Tenaga Rakyat) | PKMM (Dr. Burhanuddin al-Helmi), API (Ahmad Boestamam), GERAM, Hizbul Muslimin, BATAS, AWAS (Shamsiah Fakeh) | Membidas British kerana berunding secara tertutup dengan UMNO dan mengetepikan PKMM |
| AMCJA (All Malaya Council of Joint Action) | Pengerusi Tan Cheng Lock; PMFTU, MDU, MIC (John Thivy) | Jawatankuasa Kerja tidak demokratik dan tiada wakil bukan Melayu |
- AMCJA bergabung dengan PUTERA menjadi PUTERA-AMCJA dan menentang cadangan perlembagaan secara terbuka (Julai 1947).
- Nasionalis Melayu radikal: membebaskan tanah air, menyatukan seluruh Tanah Melayu dan enggan berkompromi dengan penjajah; memperjuangkan hak bersuara, berhimpun dan menerbitkan akhbar (Suara Rakyat, Ahmad Boestamam). Keahlian PKMM melebihi 53 ribu pada Julai 1947.
- Mereka digelar radikal oleh British kerana berani menentang British secara terbuka.
Perlembagaan Rakyat (Julai 1947)
Cadangan PUTERA dan AMCJA digabungkan pada akhir Mac 1947. Antara kandungannya:
- Tanah Melayu disatukan dengan Singapura.
- Dewan Perundangan Pusat dan majlis negeri yang dipilih.
- Kewarganegaraan yang sama bagi yang menganggap Tanah Melayu tempat tinggal tetap.
- Raja-raja Melayu sebagai Raja Berperlembagaan.
- Bahasa Melayu bahasa kebangsaan dan bahasa rasmi tunggal; bendera berlatar merah dan putih.
British menolak Perlembagaan Rakyat. PUTERA-AMCJA menganjurkan hartal (tutup kedai sebagai protes tanpa keganasan) pada 20 Oktober 1947 dengan sokongan Dewan Perniagaan Cina.
Jangan tertukar: Jawatankuasa Kerja (UMNO, Raja-raja Melayu, British) merangka perjanjian persekutuan; PUTERA-AMCJA mengemukakan Perlembagaan Rakyat. British menerima yang pertama dan menolak yang kedua.
Mengapakah AMCJA membantah Jawatankuasa Kerja?
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
Jawatankuasa Kerja tidak mempunyai wakil bukan Melayu dan dianggap tidak demokratik kerana British tunduk kepada tuntutan UMNO.
5.2Faktor penubuhan
| Faktor | Perkara penting |
|---|---|
| Penentangan orang Melayu terhadap Malayan Union | Orang Melayu, Raja-raja Melayu, cendekiawan dan UMNO berganding bahu membantah. Ahli Parlimen British, Gammans dan Rees Williams, melaporkan bantahan itu dan memberi amaran tentang huru-hara. |
| Cadangan Raja-raja Melayu dan UMNO | Pertemuan di Kuala Kangsar (27 Mei 1946) dengan Malcolm MacDonald dan Sir Edward Gent: persekutuan bertaraf naungan, perjanjian baharu, jawatan Pesuruhjaya Tinggi, raja berkuasa dalam perundangan, perkataan “Negeri-negeri Melayu”. |
| Sokongan pentadbir British | Persekutuan membawa keamanan, kestabilan dan pelaburan luar; Sir Ralph Hone mencadangkan Raja-raja Melayu dilibatkan; British perlu melaksanakan dekolonisasi menurut Piagam Atlantik (Ogos 1941). |
Dekolonisasi = proses ke arah berkerajaan sendiri. Piagam Atlantik = rangka Britain dan Amerika Syarikat supaya tiada lagi peluasan wilayah selepas perang.
Namakan tiga faktor penubuhan Persekutuan Tanah Melayu 1948.
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
Penentangan orang Melayu terhadap Malayan Union; cadangan Raja-raja Melayu dan UMNO; sokongan pentadbir British.
5.3Ciri-ciri Persekutuan Tanah Melayu 1948
Raja-raja Melayu menandatangani perjanjian pada 21 Januari 1948; Persekutuan ditubuhkan secara rasmi pada 1 Februari 1948.
| Aspek | Ciri |
|---|---|
| Pentadbiran | Gabungan sembilan negeri Melayu dan dua Negeri-negeri Selat (Pulau Pinang dan Melaka); Singapura kekal tanah jajahan berasingan. Diketuai Pesuruhjaya Tinggi British yang berkuasa eksekutif; dibantu Majlis Mesyuarat Persekutuan dan Majlis Perundangan Persekutuan. |
| Kuasa Raja-raja Melayu | Majlis Raja-Raja dibentuk untuk memberi pandangan; di peringkat negeri, sultan mengesahkan rang undang-undang Dewan Perundangan Negeri. |
| Perundangan | Majlis Perundangan Persekutuan diketuai Pesuruhjaya Tinggi: hal ehwal luar, ketenteraman awam, kehakiman, perdagangan, komunikasi dan percukaian. Rang undang-undang perlu perkenan Raja-raja Melayu melalui Majlis Raja-Raja. |
| Kewarganegaraan | Secara kuat kuasa undang-undang (jus soli hanya untuk rakyat Raja dan rakyat British) dan secara pendaftaran (15 tahun daripada 20 tahun, berkelakuan baik, tiada rekod jenayah, menguasai bahasa Melayu dan bahasa Inggeris, taat setia). |
Rakyat Raja = orang Melayu dan Orang Asli di negeri Melayu yang mempunyai sultan. Rakyat British = mereka yang lahir di Melaka, Pulau Pinang dan tanah jajahan British lain.
Singapura tidak termasuk dalam Persekutuan 1948 (kekal tanah jajahan berasingan). Perlembagaan Rakyat pula mencadangkan Tanah Melayu disatukan dengan Singapura. Jangan campurkan.
Berapakah jumlah negeri dalam Persekutuan 1948?
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
11 negeri: 9 negeri Melayu + 2 Negeri-negeri Selat.
5.4Kesan penubuhan
Sumber: Wendy Khadijah Moore, 2004. Malaysia: A Pictorial History, dalam Sejarah Tingkatan 4, ms. 136.
| Kesan | Penjelasan |
|---|---|
| Mengembalikan kedudukan Raja-raja Melayu | Kuasa dikembalikan; Majlis Raja-Raja (sembilan Raja Melayu) diwujudkan; raja perlu dirujuk dalam bidang kuasa kerajaan Persekutuan. |
| Menjaga kedudukan istimewa orang Melayu | Mengiktiraf kedudukan istimewa orang Melayu dan kepentingan sah kaum lain. |
| Membuka ruang kewarganegaraan | Orang bukan Melayu berpeluang menjadi warganegara. |
| Mewujudkan kerjasama kaum | Jawatankuasa Hubungan Antara Kaum (CLC) memupuk persefahaman; merintis Perlembagaan 1957. |
Nilai: mempertahankan kedaulatan negara, bersemangat waja, dan tolak ansur antara kaum.
Apakah singkatan dan fungsi CLC?
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
Communities Liaison Committee (Jawatankuasa Hubungan Antara Kaum): memupuk persefahaman dan kerjasama antara pemimpin pelbagai kaum.
Rumusan
| Subtopik | Perkara mesti ingat |
|---|---|
| 5.1 Latar belakang | Jawatankuasa Kerja (25 Julai 1946); PUTERA-AMCJA; Perlembagaan Rakyat; hartal |
| 5.2 Faktor | Penentangan Melayu; cadangan Raja-raja dan UMNO; sokongan British |
| 5.3 Ciri | Pentadbiran; kuasa raja; perundangan; kewarganegaraan |
| 5.4 Kesan | Kedudukan raja; kedudukan istimewa; kewarganegaraan; kerjasama kaum |