Pendidikan Islam nota, topik 23
Adab: Sayangi Negara Amanah Kita
Buku teks Pendidikan Islam Tahun 6 SK, halaman 188–194
Matlamat bab ini
- Murid boleh menyatakan pengertian mencintai negara dan hadis yang berkaitan (6.4.1)
- Murid boleh menyatakan maksud hadis dan hukum mempertahankan negara (6.4.2)
- Murid boleh menerangkan adab bernegara berdasarkan contoh amalan Rasulullah SAW dan para sahabat (6.4.3)
- Murid boleh menyenaraikan ciri-ciri individu yang mengamalkan adab bernegara (6.4.4)
- Murid boleh menjelaskan kebaikan mengamalkan adab bernegara dan akibat mengabaikannya kepada individu, masyarakat dan negara (6.4.5)
- Murid boleh mengamalkan adab bernegara dalam kehidupan seharian (6.4.6)
Dalam topik ini, kita belajar adab bernegara ادب برنڬارا. Tajuk unit ialah سايڠي نڬارا امانه كيت (Sayangi negara amanah kita). Negara ialah amanah. Kita perlu mencintainya, menjaganya dan memajukannya.
23.1Mencintai negara منچينتاءي نڬارا
Buku teks bermula dengan lagu Negaraku dan Ikrar Rukun Negara. Rukun Negara ialah lima prinsip yang menjadi panduan rakyat Malaysia untuk mencapai cita-cita negara.
| Rukun Negara | Jawi |
|---|---|
| 1. Kepercayaan kepada Tuhan | كڤرچاياءن كڤد توهن |
| 2. Kesetiaan kepada Raja dan Negara | كستياءن كڤد راج دان نڬارا |
| 3. Keluhuran Perlembagaan | كلوهورن ڤرلمباڬاءن |
| 4. Kedaulatan undang-undang | كداولتن اوندڠ٢ |
| 5. Kesopanan dan kesusilaan | كسوڤنن دان كسوسيلاءن |
Buku teks Pendidikan Islam Tahun 6, ms. 189.
Mencintai negara: merasai bahawa diri kita ialah sebahagian daripada negara dan bertanggungjawab memelihara kesejahteraannya.
Buku teks, ms. 189.
Dalil: hadis tentang cinta kepada negara
Teks hadis: buku teks, ms. 189.
| Perkara | Maklumat |
|---|---|
| Perawi | al-Tirmizi |
| Maksud | Rasulullah SAW bersabda kepada Mekah: alangkah baiknya engkau sebagai sebuah negara (negeri), dan alangkah cintanya aku kepadamu. Baginda berkata demikian ketika kembali ke Mekah, tempat asal kelahiran Baginda. |
| Hukum | Dalam Islam, mempertahankan negara ialah kewajipan setiap individu. |
Hadis ini menunjukkan Rasulullah SAW pun mencintai tanah air Baginda. Mencintai negara tidak bertentangan dengan Islam.
Apakah hukum mempertahankan negara dalam Islam?
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
Kewajipan setiap individu.
23.2Adab bernegara ادب برنڬارا
Buku teks memberi lima adab bernegara. Setiap adab disokong oleh contoh amalan Rasulullah SAW dan para sahabat.
| Adab | Contoh daripada Rasulullah SAW dan sahabat |
|---|---|
| 1. Mencintai negara dan memikul tanggungjawab sebagai warganegara | Baginda amat mencintai kota Madinah. Baginda tidak rela Madinah terganggu oleh negeri lain. Baginda memberi kebaikan kepada kota Madinah dan memakmurkannya sepenuh hati. Baginda juga mencintai kota Mekah, tempat kelahiran Baginda. |
| 2. Bekerjasama memajukan negara | Rasulullah SAW dan para sahabat bekerjasama meningkatkan kesejahteraan sosial dan ekonomi negara. |
| 3. Memelihara keselamatan negara daripada perkara yang menimbulkan perpecahan dan permusuhan | Baginda menegakkan Piagam Madinah sebagai perlembagaan rasmi bagi negara berbilang bangsa, demi menjaga kepentingan dan sensitiviti semua anggota masyarakat. |
| 4. Mempertahankan waris bangsa dan negara | Dalam Perjanjian Aqabah 1 dan 2, Baginda menuntut ketaatan setia kepada agama Islam, meninggalkan amalan jahiliah dan hidup berlandaskan iman kepada Allah SWT dan Rasul-Nya, demi mempertahankan budaya murni yang dibawa oleh Islam. |
| 5. Sedia berjuang dan berkorban demi keselamatan negara | Dalam Perjanjian Hudaibiyah, Rasulullah SAW memilih untuk menjalankan gencatan senjata selama 10 tahun dengan pihak musuh bagi menghentikan peperangan dan memelihara keamanan negara. |
Buku teks, ms. 190 dan 191.
Jangan keliru: Perjanjian Aqabah ialah tentang taat setia kepada Islam dan meninggalkan amalan jahiliah. Perjanjian Hudaibiyah ialah gencatan senjata selama 10 tahun.
Padankan perjanjian dengan adab bernegara: (a) Aqabah 1 dan 2, (b) Hudaibiyah.
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
(a) Mempertahankan waris bangsa dan negara (adab 4). (b) Sedia berjuang dan berkorban demi keselamatan negara (adab 5).
23.3Ciri-ciri individu yang mengamalkan adab bernegara چيري٢ اينديۏيدو
Buku teks menyenaraikan 10 ciri. Kita boleh kumpulkan ciri-ciri itu seperti berikut.
| Kumpulan | Ciri-ciri |
|---|---|
| Bangga dan setia | Bangga sebagai warganegara (1). Patuh kepada raja dan setia kepada negara (2). Sentiasa bersedia untuk mempertahankan negara (6). |
| Berakhlak | Menjaga tingkah laku dan bersopan santun di mana-mana sahaja berada (3). Menjaga ketinggian Perlembagaan dan mematuhi undang-undang negara (10). |
| Menghayati dan berbakti | Mendalami sejarah negara dan menghayatinya (4). Berusaha dengan gigih untuk berbakti dan memajukan negara (5). |
| Hidup bersama | Menghormati kepercayaan dan anutan agama warganegara lain (7). Menjalinkan hubungan baik dengan masyarakat tanpa mengira bangsa dan agama (8). Tidak menuntut sensitiviti yang boleh menimbulkan permusuhan (9). |
Buku teks, ms. 191.
Nyatakan dua ciri individu yang mengamalkan adab bernegara.
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
Contoh: bangga sebagai warganegara; patuh kepada raja dan setia kepada negara; mematuhi undang-undang negara.
23.4Kebaikan dan akibat كبايكن دان عاقبة
| Pihak | Kebaikan mengamalkan adab bernegara | Akibat mengabaikannya |
|---|---|---|
| Individu | Meraih keredaan Allah SWT. Melahirkan kesedaran untuk berkorban dan mempertahankan negara. | Mendapat kemurkaan Allah SWT. Menjadi warganegara yang tidak patriotik. |
| Masyarakat | Mendidik sikap bertanggungjawab dan hormat-menghormati. Melahirkan masyarakat yang berkasih sayang. | Masyarakat berpecah belah dan kucar-kacir. Mencetuskan permusuhan, kebencian dan peperangan. |
| Negara | Menjadikan negara maju jaya. Memelihara keharmonian negara berbilang bangsa dan agama. | Ekonomi dan politik tidak stabil. Menggugat ketenteraman, keamanan dan kesejahteraan negara. |
Buku teks, ms. 192.
Hafal mengikut tiga pihak: individu, masyarakat, negara. Setiap pihak ada dua kebaikan dan dua akibat.
Nyatakan satu akibat kepada negara jika rakyat mengabaikan adab bernegara.
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
Ekonomi dan politik tidak stabil, atau ketenteraman, keamanan dan kesejahteraan negara tergugat.
23.5Amalan murid عملن مويد
- Menghormati bendera Malaysia dan menyanyikan lagu Negaraku dengan penuh hormat.
- Mempelajari sejarah negara dan menghargai kemerdekaan.
- Berkawan dengan semua murid tanpa mengira bangsa dan agama.
- Menjaga tingkah laku serta mematuhi peraturan sekolah dan undang-undang.
- Belajar bersungguh-sungguh untuk berbakti kepada negara.
- Memperkenalkan tulisan Jawi sebagai warisan bangsa.
Aktiviti buku teks (ms. 194)
Kamu terpilih mewakili sekolah dalam pertandingan pidato sempena Hari Kebangsaan. Bincangkan kandungan teks pidato bertajuk "Saya bangga menjadi rakyat Malaysia". Buku teks juga meminta murid memikirkan tindakan yang perlu dilakukan apabila lagu Negaraku berkumandang, apabila bertemu pelancong luar, dan apabila melihat seseorang menghina orang lain yang berbeza bangsa dan agama. Penutup buku teks: kita semua memiliki amanah untuk menjaga nama baik dan berbakti untuk negara.
Mengapakah kita perlu menghormati rakan yang berbeza bangsa dan agama?
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
Supaya masyarakat berkasih sayang, tidak berpecah belah dan negara berbilang bangsa dan agama kekal harmoni.
Rumusan روموسن
- Mencintai negara ialah merasai diri sebagai sebahagian daripada negara dan bertanggungjawab memelihara kesejahteraannya.
- Hadis riwayat al-Tirmizi: Rasulullah SAW mencintai Mekah. Mempertahankan negara ialah kewajipan setiap individu.
- Lima adab bernegara: mencintai negara, bekerjasama memajukan negara, memelihara keselamatan negara, mempertahankan waris bangsa dan negara, sedia berjuang dan berkorban.
- Ciri individu: bangga, setia, berakhlak, menghayati sejarah, berbakti, dan menghormati warganegara lain.
- Mengamalkan adab bernegara membawa keredaan Allah SWT, masyarakat berkasih sayang dan negara maju jaya.