Bahasa Melayu nota, tema 5
Dirgahayu negaraku
Buku teks Bahasa Melayu Tingkatan 3 KSSM (2016), halaman 53–65
Matlamat bab ini
- Murid boleh mendengar maklumat dengan teliti, menganalisis isu yang terkandung di dalamnya dan berbicarawara secara bertatasusila (1.4.2)
- Murid boleh membaca dan memahami serta membuat ulasan keseluruhan maksud bahan grafik seperti infografik sejarah Jalur Gemilang (2.2.3)
- Murid boleh menghasilkan puisi berdasarkan bahan rangsangan dengan menggunakan bahasa yang indah dan menarik (4.3.2)
- Murid boleh menentukan jenis karangan berformat dan tidak berformat, menyusun kerangka dan menulis karangan yang lengkap (3.4.5)
- Murid boleh menjana idea dan menyampaikan pidato dengan betul, jelas dan intonasi yang sesuai menggunakan ayat yang gramatis (1.6.1)
- Murid boleh membaca dan mengulas maklumat daripada pelbagai teks, termasuk prosa moden dan prosa klasik, dengan betul dan tepat (2.3.1)
- Murid boleh memahami dan menggunakan kata tugas, khususnya kata hubung, dalam ayat mengikut konteks (5.1.3)
Tema 5 bertajuk Dirgahayu negaraku. Tema ini memupuk semangat patriotisme: kita belajar daripada tokoh Orang Kurang Upaya (OKU) yang gigih, menelusuri sejarah Jalur Gemilang, mengenali lambang dan simbol negara, menyampaikan pidato tentang cinta akan tanah air, serta mengenang pejuang tanah air. Petikan buku teks (ms. 53–65) menjadi bahan untuk bicarawara, ulasan bahan grafik, penulisan karangan, pidato, ulasan teks prosa dan kata hubung. Petikan tema: “Disiplin yang baik terbentuk daripada jati diri serta sikap yang baik …” (Tun Abdul Razak bin Hussein, ms. 53).
| Unit | Kemahiran | Bahan dalam buku teks | ms. |
|---|---|---|---|
| Semangat Waja | Bertutur (1.4.2) | “Kekurangan Bukan Halangan”: empat tokoh OKU | 54–55 |
| Berkibar Megah | Membaca bahan grafik (2.2.3) | Infografik “Sejarah Jalur Gemilang” | 56–57 |
| Seni bahasa (4.3.2) | Menghasilkan puisi daripada bahan rangsangan | 57 | |
| Negaraku Tercinta | Menulis (3.4.5) | “Citra Negara”; jenis karangan | 58–59 |
| Keranamu Malaysia | Berucap (1.6.1) | “Semarak Patriotisme”; format dan borang markah pidato | 60–61 |
| Seni bahasa | Lirik “Tanah Pusaka Warisan Bangsa” | 61 | |
| Kisah Teladan | Membaca prosa (2.3.1) | “Dodol Kesedaran”, petikan “Pak Belalang” | 62–63 |
| Tatabahasa (5.1.3) | Kata hubung: “Memori Merdeka” | 64 | |
| Menulis | “Pejuang Tanah Air”: cara mengenang jasa | 65 |
5.1Semangat Waja: Kekurangan Bukan Halangan (ms. 54–55)
Semangat waja ialah semangat yang kental, tidak mudah patah dan tidak mudah putus asa. Waja ialah keluli, iaitu logam yang keras.
Aktiviti “Imbas saya” meminta kita mendengar maklumat dengan teliti, menganalisis isu yang terkandung di dalamnya, kemudian menjalankan bicarawara secara bertatasusila. Bahan ms. 54–55 memaparkan empat orang tokoh yang berjaya walaupun mempunyai kekurangan fizikal:
| Tokoh | Latar | Pencapaian dan sifat |
|---|---|---|
| Azzrulkhan Hasrullah bin Matsah (Adam) | Dipaparkan pertama dalam bahan (ms. 54) | Menawan Gunung Kinabalu di Sabah; gigih menghadapi cabaran; mendapat penghargaan (ms. 54) |
| Mohd Sukur bin Ibrahim | Dilahirkan tanpa tangan dan kaki | Ijazah Sarjana Muda Teknologi Maklumat (UKM); berniaga membekal dan memasang permaidani sejak 2010; pernah gagal tiga kali kerana kelemahan pengurusan kewangan dan terikut-ikut gaya hidup mewah; kini penceramah motivasi dan penasihat kewangan; Anugerah OKU Cemerlang Kebangsaan (Keusahawanan) 2014 |
| Ruzimi bin Mohamed | Dilahirkan tanpa sepasang kaki dan tangan kiri | Ijazah Doktor Falsafah Sains Komputer (UTM); memiliki dua syarikat (laman web, kursus motivasi, teknologi maklumat) dan satu syarikat jahitan dan sulaman; mencipta motosikal roda tiga berkuasa bateri Imi Creative Car (ICC) untuk OKU dan warga emas |
| Lee Thiam Wah | Lumpuh dan berkerusi roda sejak kecil kerana polio; bapa buruh binaan, ibu penjaja | Hanya bersekolah enam tahun; belajar membaca dengan meminjam buku jiran; menjual makanan ringan di tepi jalan; memulakan perniagaan kedai runcit dengan wang simpanan RM5 000 pada umur 23 tahun; kini memiliki lebih daripada 570 cawangan kedai serbaneka |
Ringkasan berdasarkan buku teks Bahasa Melayu Tingkatan 3, ms. 54–55.
Menganalisis isu dan berbicarawara
- Isu: adakah kekurangan fizikal menjadi halangan untuk berjaya? Jawapan daripada bahan: tidak, kerana setiap tokoh berusaha gigih, belajar, berniaga atau mencipta sesuatu yang berguna.
- Sifat yang dikongsi: gigih, tabah, berani mencuba, tidak mudah putus asa, mahu belajar daripada kegagalan (Mohd Sukur gagal tiga kali sebelum berjaya).
- Pengajaran: kejayaan bergantung pada usaha dan sikap, bukan pada kesempurnaan fizikal; masyarakat perlu memberi peluang dan menghargai OKU.
Bicarawara yang bertatasusila: (1) beri salam atau ucapan hormat; (2) bercakap bergilir-gilir dan tidak memotong; (3) kemukakan pendapat dengan alasan dan contoh; (4) gunakan bahasa yang sopan dan baku; (5) hormati pandangan yang berbeza; (6) buat rumusan di akhir.
Temu bual (main peranan): penemu bual memperkenalkan diri, menyatakan tujuan, bertanya soalan terbuka (Bagaimanakah anda menghadapi kegagalan?), mendengar dengan teliti dan mengucapkan terima kasih. Tokoh yang ditemu bual menjawab dengan jelas dan tertib.
Istilah: gunakan Orang Kurang Upaya (OKU) atau insan istimewa. Jangan gunakan perkataan yang menghina seperti orang cacat kerana tidak bertatasusila.
Apakah punca Mohd Sukur bin Ibrahim gagal tiga kali dalam perniagaan, dan apakah sifat yang menyebabkan dia akhirnya berjaya?
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
Punca: kelemahan pengurusan kewangan dan terikut-ikut gaya hidup mewah (ms. 55). Sifat: gigih, tidak berputus asa dan belajar daripada kesilapan.
5.2Berkibar Megah: Sejarah Jalur Gemilang (ms. 56–57)
Infografik ini ialah bahan grafik yang menggabungkan gambar, teks dan garis masa. Untuk membuat ulasan keseluruhan (2.2.3), baca tajuk, teliti setiap bahagian, kemudian rumuskan mesej utama.
Buku teks Bahasa Melayu Tingkatan 3, ms. 56.
| Unsur bendera | Maksud |
|---|---|
| Tujuh jalur merah dan tujuh jalur putih | Jumlah 14 jalur |
| Bintang pecah 14 | Melambangkan 13 buah negeri dan Wilayah Persekutuan |
| Warna kuning | Warna diraja; melambangkan kedaulatan raja-raja Melayu |
| Warna biru | Perpaduan rakyat Malaysia |
| Warna putih | Suci murni |
| Warna merah | Gagah dan berani |
Pencipta asal bendera ini ialah Mohamed bin Hamzah, arkitek kerajaan negeri Johor. Nama Jalur Gemilang diilhamkan oleh Md. Rebuan@Md. Redzuan bin Tumin.
Garis masa
Buku teks Bahasa Melayu Tingkatan 3, ms. 57 (sumber asal: http://pmr.penerangan.gov.my).
| Tarikh | Peristiwa |
|---|---|
| Mei 1948 | Pertandingan mereka cipta bendera Persekutuan |
| 15 November 1949 | Tiga reka bentuk dipilih ke peringkat akhir |
| 28 November 1949 | Mohamed bin Hamzah memenangi pertandingan |
| 22 dan 23 Februari 1950 | Mesyuarat Majlis Raja-Raja memperkenankan beberapa pindaan rekaan |
| 19 April 1950 | Majlis Perundangan Persekutuan meluluskan usul yang dibentangkan oleh Pemangku Ketua Setiausaha Negara |
| 19 Mei 1950 | Reka bentuk mendapat perkenan King George VI |
| 26 Mei 1950 | Bendera Persekutuan Tanah Melayu berkibar buat kali pertama di pekarangan Istana Sultan Selangor, Kuala Lumpur |
| 16 September 1963 | Rekaan diubah suai seiring dengan penyertaan Singapura, Sabah dan Sarawak dalam pembentukan Malaysia |
| 31 Ogos 1997 | Jalur Gemilang diisytiharkan sebagai nama bendera Malaysia |
Menjawab soalan infografik (aktiviti ms. 56): bendera dipinda dua kali mengikut garis masa, iaitu pindaan pada Februari 1950 (selepas pertandingan) dan pengubahsuaian pada 1963 apabila Singapura, Sabah dan Sarawak menyertai pembentukan Malaysia. Kira tempoh dengan menolak tahun: 1997 − 1948 = 49 tahun dari pertandingan hingga nama Jalur Gemilang.
Elakkan kekeliruan: bendera Persekutuan Tanah Melayu berkibar pertama kali pada 26 Mei 1950, bukan pada 31 Ogos 1957. Nama Jalur Gemilang baharu diisytiharkan pada 1997. Jumlah jalur ialah 14 (tujuh merah dan tujuh putih), bukan 13. Angka 13 ialah bilangan negeri; bintang pecah 14 melambangkan 13 negeri bersama Wilayah Persekutuan.
Menulis puisi daripada bahan rangsangan (4.3.2)
Aktiviti 3 meminta puisi berdasarkan bahan itu dengan bahasa yang indah dan menarik. Langkah ringkas:
- Pilih idea utama: kebanggaan melihat Jalur Gemilang berkibar atau perpaduan.
- Pilih diksi yang indah: gemilang, megah, mewarnai, menjulang, perkasa.
- Gunakan gaya bahasa: personifikasi (bendera menari di angkasa), perbandingan (merah segagah keberanian), simbolik (bintang perpaduan).
- Susun dalam rangkap dan beri tajuk yang menarik; semak ejaan.
Nyatakan maksud warna biru dan merah pada Jalur Gemilang.
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
Biru melambangkan perpaduan rakyat Malaysia; merah melambangkan sifat gagah dan berani (ms. 56).
5.3Negaraku Tercinta: Citra Negara dan jenis karangan (ms. 58–59)
Bahan “Citra Negara” memaparkan lambang, tokoh dan binaan yang menjadi kebanggaan negara. Murid perlu menentukan jenis karangan yang boleh ditulis daripada bahan itu, membuat kerangka, mencari maklumat tambahan dan menulis karangan yang lengkap (3.4.5).
| Citra negara | Maklumat daripada buku teks |
|---|---|
| Bunga Raya | Diisytiharkan sebagai bunga kebangsaan pada 28 Julai 1960 |
| Tunku Abdul Rahman Putra al-Haj | Tokoh yang mengisytiharkan kemerdekaan tanah air; Perdana Menteri Malaysia yang pertama |
| Jata Negara | Lambang yang diperkenankan dan diwartakan oleh raja-raja Melayu pada 30 Mei 1952 |
| Tugu Negara | Monumen yang dibina bagi menghargai perjuangan dan pengorbanan perajurit yang mempertahankan tanah air, terutama semasa perang dan ancaman komunis |
| Lagu Negaraku | Lagu kebangsaan negara yang mula diperdengarkan pada ambang 31 Ogos 1957 |
| Bangunan Parlimen | Simbol demokrasi berparlimen; menempatkan Dewan Rakyat dan Dewan Negara |
| Bangunan Sultan Abdul Samad | Dibina sebagai Pejabat Pentadbiran British; pernah menjadi kompleks kehakiman yang menempatkan Mahkamah Persekutuan, Mahkamah Rayuan dan Mahkamah Tinggi |
Ringkasan berdasarkan buku teks Bahasa Melayu Tingkatan 3, ms. 58–59.
Jenis penulisan karangan (ms. 59)
| Karangan berformat | Karangan tidak berformat |
|---|---|
| (a) Ucapan / syarahan / ceramah / pidato (b) Surat kiriman rasmi (c) Surat kiriman tidak rasmi (d) Berita (e) Laporan (f) Dialog / perbualan / wawancara (g) Rencana |
(a) Karangan jenis gambaran (b) Karangan jenis cerita (c) Karangan jenis fakta (d) Karangan jenis perbincangan |
Cara memilih jenis karangan: baca tajuk dan arahan. Jika diminta menerangkan fakta tentang Jata Negara, tulis karangan jenis fakta. Jika diminta memberi ucapan sempena Hari Kebangsaan, tulis ucapan (berformat). Jika diminta menggambarkan suasana sambutan merdeka, tulis jenis gambaran.
Kerangka karangan
- Pendahuluan: pengenalan tajuk dan tujuan, dalam satu perenggan.
- Isi: tiga atau empat isi; setiap isi ada idea utama, huraian dan contoh; hubungkan dengan penanda wacana (Pertama, Selain itu, Di samping itu, Akhir sekali).
- Penutup: rumusan, cadangan atau harapan.
Kesilapan lazim: menulis karangan berformat tanpa unsur wajibnya (contohnya ucapan tanpa salam dan ucapan penghargaan, atau surat tanpa alamat dan tarikh). Huruf besar wajib bagi kata nama khas seperti Jata Negara, Tugu Negara dan Dewan Rakyat.
Daripada senarai berikut, yang manakah karangan tidak berformat: laporan, karangan jenis cerita, rencana, berita?
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
Karangan jenis cerita. Laporan, rencana dan berita ialah karangan berformat (ms. 59).
5.4Keranamu Malaysia: Semarak patriotisme dan pidato (ms. 60–61)
Patriotisme ialah semangat cinta akan tanah air dan kesediaan berbakti serta berkorban untuk negara. Orang yang mempunyai semangat ini disebut patriot.
Kepentingan semangat patriotisme (ms. 60)
| Kepentingan | Contoh |
|---|---|
| Gigih memajukan negara dalam pelbagai bidang | Pelajar rajin belajar dan menyumbang kepada ekonomi |
| Tidak melakukan sesuatu yang bertentangan dengan undang-undang | Mematuhi peraturan jalan raya dan tidak merosakkan harta awam |
| Menyedarkan rakyat supaya berbakti kepada negara | Menyertai gotong-royong dan kerja sukarela |
| Melahirkan rakyat yang mengharumkan nama negara | Atlet dan saintis yang mewakili negara |
| Berusaha mencapai kejayaan yang membanggakan negara | Cemerlang dalam akademik dan inovasi |
| Menggalakkan masyarakat berdisiplin dan berkelakuan baik | Menepati masa dan menjaga kebersihan |
Slogan yang dipaparkan: Keranamu Malaysia, Negara Kita Tanggungjawab Kita, Perpaduan Teras Kejayaan dan Sejahtera Malaysia.
Format pidato (ms. 61)
| Bahagian | Fungsi |
|---|---|
| 1. Pengenalan | Pembuka kata berupa kata alu-aluan kepada hadirin mengikut kedudukan masing-masing |
| 2. Takrifan tajuk | Menjelaskan maksud kata atau frasa yang menjadi tajuk pidato |
| 3. Ucapan hormat | Dimasukkan sebelum menyampaikan takrifan tajuk, isi atau penutup |
| 4. Isi pidato | Mengandungi idea utama, huraian dan contoh |
| 5. Penutup | Mengandungi penegasan, cadangan dan harapan |
Contoh pembuka kata mengikut kedudukan hadirin
“Yang dihormati Tuan Pengerusi Majlis, barisan guru yang dimuliakan, para hakim yang arif dan rakan-rakan yang dikasihi sekalian.”Borang markah penyampaian pidato
| Aspek | Markah penuh |
|---|---|
| Isi | 30 |
| Kelancaran | 20 |
| Kesesuaian nada | 20 |
| Gaya | 10 |
| Bahasa | 20 |
| Jumlah | 100 |
Tahukah anda? Dalam Pertandingan Pidato Piala Kementerian Pendidikan Malaysia, pidato dijalankan dalam dua bahagian. Bahagian pertama berdasarkan tajuk yang diberikan terlebih dahulu (tiga isi); bahagian kedua disampaikan secara spontan (dua isi). Pemidato dinilai dari segi isi, bahasa, penyampaian dan persembahan (ms. 61).
Penyampaian yang baik: sebutan jelas, intonasi sesuai (naik apabila menegaskan, perlahan apabila menyentuh perasaan), pandang hadirin, gunakan gerak isyarat yang sederhana dan bahasa yang gramatis.
Lirik “Tanah Pusaka Warisan Bangsa” (ms. 61)
Lagu (Airmas SZ) dan lirik (Al-Abror Mohd Yusuf) ini meluahkan cinta yang tidak berbelah bagi terhadap tanah air. Mesejnya: bumi ini warisan bangsa milik bersama; rakyat bergandingan bahu menempuh rintangan, melebarkan persahabatan dan menghidupkan kesetiaan untuk membina negara yang sejahtera. Bahasa kiasan seperti duri menghalang laluan melambangkan cabaran.
Ucapan hormat dimasukkan sebelum tiga bahagian pidato yang lain. Nyatakan ketiga-tiga bahagian itu.
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
Ucapan hormat dimasukkan sebelum menyampaikan takrifan tajuk, isi pidato dan penutup (ms. 61).
5.5Kisah Teladan: prosa moden dan klasik (ms. 62–63)
“Dodol Kesedaran” (prosa moden)
| Unsur | Dalam cerita |
|---|---|
| Watak dan perwatakan | Aswad: pemurah, mudah terharu, menghargai usaha orang. Fazli: gigih, tidak berputus asa, jujur, tidak mahu meminta sedekah, taat kepada nasihat ibu. |
| Latar | Di luar bank, di sebuah restoran dan di masjid; waktu zuhur |
| Plot ringkas | Fazli menjual dodol dari satu meja ke satu meja tetapi tidak laku. Aswad memberi wang RM10. Fazli memasukkan wang itu ke tabung masjid kerana emaknya mahu dia berusaha, bukan meminta-minta. Aswad membeli semua dodol dan menyedekahkannya kepada jemaah masjid. |
| Nilai | Kegigihan, jujur, berdikari, berbakti kepada ibu, bersedekah |
| Pengajaran | Berusahalah dengan jujur dan jangan bergantung pada belas kasihan orang |
“Pak Belalang” (prosa klasik)
Petikan daripada cerpen Pak Belalang dalam antologi Anak Bumi Tercinta (DBP, 2003). Pak Belalang sudah berjanji kepada baginda untuk mengenal pasti jantina anak itik. Pada malam ketiga, dia mendayung perahu dekat tiga buah kapal dan mendengar juragan memberitahu isterinya cara mengenal itik jantan dan betina: letakkan anak itik di dalam air; yang dahulu menyelam ialah betina, yang kemudian ialah jantan. Juragan mahu menghadap raja pada esok hari: jika raja tidak dapat mengenal, negeri itu menjadi milik juragan; jika raja dapat mengenal, tiga buah kapal itu menjadi milik raja.
| Ciri bahasa prosa klasik | Contoh |
|---|---|
| Perkataan permulaan cerita | hatta, maka, syahadan, setelah |
| Kata sapaan lama | ayuhai, kakanda, adinda, encik, sahaya |
| Unsur ketuhanan dan istana | takdir Allah subhanahu wa taala, baginda, menghadap raja |
| Ayat panjang dan songsang | “Maka dengan takdir Allah …” (ayat dimulakan dengan kata pemula “maka”) |
Langkah mengulas teks (ms. 63): (1) baca teks dengan teliti; (2) senaraikan maklumat dalam teks; (3) berikan pandangan anda tentang maklumat itu. Contoh pandangan: Pak Belalang bijak memanfaatkan peluang apabila mendengar rahsia, tetapi tindakan mengintip tidak patut dicontohi.
Perwatakan (Imbas saya, ms. 62)
| Watak | Perwatakan | Bukti |
|---|---|---|
| Aswad | Pemurah dan prihatin | Memberi RM10 dan membeli semua dodol |
| Fazli | Gigih dan jujur | Pergi dari meja ke meja; tidak mahu membawa pulang wang sedekah |
| Pak Belalang | Bijak berfikir ketika terdesak | Berkayuh perlahan-lahan supaya tidak didengari |
| Juragan | Berhati-hati dan takut rahsianya didengar orang, tetapi akhirnya membocorkan rahsia kerana kasih akan isteri; berani mempertaruhkan negeri | Berpesan supaya rahsia tidak dikhabarkan kepada orang, namun tetap memberitahu isterinya |
5.6Tatabahasa: kata hubung (ms. 62–64)
Kata hubung ialah kata tugas yang menghubungkan perkataan dengan perkataan, frasa dengan frasa, klausa atau ayat. Kata hubung terbahagi kepada tiga jenis.
| Jenis | Fungsi | Contoh |
|---|---|---|
| Kata hubung gabungan | Menggabungkan unsur yang setara | dan, atau, serta, tetapi, lalu, malah |
| Kata hubung pancangan | Menghubungkan klausa utama dengan klausa subordinat | kerana, supaya, agar, jika, kalau, apabila, setelah, walaupun, meskipun, bahawa, yang, untuk |
| Kata hubung berpasangan | Dua kata hubung yang digunakan bersama | bukan sahaja … tetapi juga, sama ada … atau, baik … mahupun |
Kata hubung dalam “Dodol Kesedaran”
- Namun begitu, tiada seorang pun yang membeli dodolnya (pertentangan, kata hubung antara ayat).
- Budak itu tidak mengeluh walaupun dodolnya tidak laku (pancangan: keadaan bertentangan).
- Dia berjalan ke arah bank lalu terserempak dengan Aswad (gabungan: urutan).
- Emak akan marah kerana menyangka saya peminta sedekah (pancangan: sebab).
- Emak hendak melatih saya agar berusaha (pancangan: tujuan).
- Aswad terharu apabila mendengar penjelasan Fazli (pancangan: masa).
Fungsi kata hubung
| Fungsi | Kata hubung |
|---|---|
| Sebab | kerana, sebab, oleh sebab |
| Tujuan | supaya, agar, untuk |
| Pertentangan | tetapi, namun, walaupun, meskipun, sebaliknya |
| Masa | apabila, ketika, semasa, setelah, sebelum |
| Syarat | jika, kalau, jikalau, sekiranya |
| Tambahan | dan, serta, lagi pula, malah, tambahan pula |
Membanding dua watak dengan kata hubung: “Aswad pemurah manakala Fazli gigih.” “Fazli menerima wang itu tetapi dia tidak menyimpannya.” Kata manakala dan sebaliknya sesuai untuk membezakan dua watak.
Kesalahan lazim: Walaupun hujan, tetapi dia datang → Walaupun hujan, dia datang (jangan gunakan “walaupun” dan “tetapi” serentak). Dia rajin kerana supaya lulus → pilih satu: supaya menunjukkan tujuan, kerana menunjukkan sebab. Dalam karangan, utamakan kerana atau oleh sebab; kata sebab lebih sesuai untuk pertuturan lisan.
Isi tempat kosong dengan kata hubung yang sesuai: “Fazli tidak berputus asa ____ dodolnya tidak laku.”
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
walaupun (atau meskipun): menunjukkan keadaan yang bertentangan.
5.7Memori merdeka dan pejuang tanah air (ms. 64–65)
Memorial Pengisytiharan Kemerdekaan (ms. 64)
| Perkara | Maklumat |
|---|---|
| Lokasi | Bandar Hilir, Melaka, berhampiran A Famosa dan replika Istana Kesultanan Melaka |
| Bangunan | Dibina pada tahun 1911; asalnya dikenali sebagai Kelab Melaka |
| Sebab dipilih | Terletak di hadapan Padang Banda Hilir, tempat Tunku Abdul Rahman mengumumkan tarikh kemerdekaan pada 20 Februari 1956 |
| Pembukaan rasmi | Dibuka oleh Tunku Abdul Rahman Putra Al-Haj, Bapa Kemerdekaan, pada 31 Ogos 1985 (ulang tahun kemerdekaan ke-28) |
| Bahan pameran | Dokumen, gambar, peta, perjanjian, teks ucapan, pita rakaman, minit mesyuarat |
| Nilai | Menghayati pengorbanan pejuang; memupuk cinta akan negara |
Mengira tahun: ulang tahun ke-28 pada 1985 menunjukkan kemerdekaan pada 1985 − 28 = 1957. Tarikh pengisytiharan ialah 20 Februari 1956; kemerdekaan dicapai pada 31 Ogos 1957, iaitu 1 tahun 6 bulan kemudian (lebih kurang).
Pejuang tanah air (ms. 65)
| Pejuang | Menentang |
|---|---|
| Tok Janggut | Campur tangan British yang meletakkan Encik Latif, orang luar dari Singapura, sebagai ketua jajahan; sistem cukai |
| Mat Salleh | Syarikat Berpiagam Borneo Utara yang mengenakan cukai tinggi dan menggunakan tenaga buruh dengan upah rendah |
| Dato’ Bahaman | Undang-undang British (sistem kehakiman, pungutan hasil tanah, cukai, pasukan polis) yang bertentangan dengan adat resam dan politik tempatan |
| Dato’ Maharaja Lela | Sistem cukai; J.W.W. Birch yang tidak menghormati budaya tempatan; tindakan British menguasai kawasan mereka |
| Rentap | James Brooke yang menghapuskan orang Iban di Sungai Krang yang dianggap lanun |
| Dol Said | British yang menjadikan Naning sebahagian wilayah taklukannya; arahan menghantar satu persepuluh hasil sebagai ufti kepada Melaka |
Ringkasan berdasarkan buku teks Bahasa Melayu Tingkatan 3, ms. 65 (sumber: Arkib Negara Malaysia).
Karangan “Cara-cara Mengenang Jasa Pejuang Tanah Air”
| Isi | Huraian dan contoh |
|---|---|
| Melawat tempat bersejarah | Memorial Pengisytiharan Kemerdekaan, Tugu Negara, muzium |
| Mempelajari sejarah | Membaca buku dan menonton dokumentari tentang Tok Janggut, Mat Salleh dan Dato’ Bahaman |
| Menyambut hari kebangsaan dengan bermakna | Mengibarkan Jalur Gemilang, menyanyikan Negaraku, menyertai perarakan |
| Mengamalkan nilai patriotik | Memelihara perpaduan, berdisiplin, mematuhi undang-undang dan menjaga harta awam |
Ejaan nama khas: Dato’ Bahaman, Dato’ Maharaja Lela, Tok Janggut, Mat Salleh; semua huruf pertama ditulis besar. Gunakan menentang (bukan menetang) dan mengenang (me- + kenang).
Mengapakah Dato’ Maharaja Lela menentang British? Beri satu sebab.
Tunjuk jawapanSembunyi jawapan
Mana-mana satu: sistem cukai; J.W.W. Birch tidak menghormati budaya tempatan; British menguasai kawasan mereka (ms. 65).
Rumusan
| Bahagian | Perkara mesti ingat |
|---|---|
| Semangat waja | Mohd Sukur (gagal tiga kali, UKM), Ruzimi (ICC, UTM), Lee Thiam Wah (RM5 000, 570 cawangan); bicarawara bertatasusila |
| Jalur Gemilang | 14 jalur, bintang pecah 14; kuning, biru, putih, merah; Mohamed bin Hamzah; 26 Mei 1950; 16 Sep 1963; nama 31 Ogos 1997 |
| Citra negara | Bunga Raya 28 Julai 1960; Jata Negara 30 Mei 1952; Tugu Negara; Negaraku 31 Ogos 1957; Parlimen; Bangunan Sultan Abdul Samad |
| Karangan | Berformat (7 jenis) dan tidak berformat (4 jenis); pendahuluan, isi, penutup |
| Pidato | Pengenalan, takrifan tajuk, ucapan hormat, isi, penutup; markah 30 + 20 + 20 + 10 + 20 = 100 |
| Prosa | Dodol Kesedaran (Aswad, Fazli); Pak Belalang (juragan, anak itik, terenang); langkah ulasan teks |
| Kata hubung | Gabungan, pancangan, berpasangan; sebab, tujuan, pertentangan, masa, syarat |
| Pejuang tanah air | Tok Janggut, Mat Salleh, Dato’ Bahaman, Dato’ Maharaja Lela, Rentap, Dol Said |